Page 2432

( ١٦ ) شماره ( دوازدهم ) سال دوم مجله کابل ولی آنچه عمومیت دارد این است که اشعار شعرای اسلامی یا صراحتاً به وحدت و معرفت راجع میباشند ، مثلاً ماه را اینهمه آئین شب افروزی چیست گر نه بنموده رخ از آئینه ماه توئی ( جامی ) مهر و مه ارض و سما آئینه سانند همه میتوان یافت که در پرده خود آرائی هست ( مظهر ) این قسم شعر از بحث موجود ما خارج است ، ودر فراغت آن از عشق مجازی ترددی ناممکن . یا ( قسم دوم ) آنکه در شعر کنایتی شریف و اشارة لطیف انسانرا از معانی جاندار قدسی آن آگاه مینماید ، مثلاً بمی سجاده رنگین کن گرت پیر مغان گوید که سالک بیخبر نبود ز راه و رسم منزلها ( حافظ ) ولی تمام کلام از هر شاعری که باشد باین کیف مکیف شده نمیتواند . در ید بیضا همه انگشت ها یکدست نیست برای خوبتر توضیح کردن ، یکغزل کامل را از یکی از صوفیه شعرا بگیریم : زهی چشم جهان بین روشن از تو بچشم ما جهان چون گلشن از تو مکن گو خانه ام روشن مه نو که پر ماه است بام و روزن از تو مگو هر دم چه خواهی جامی از من که غیر از تو نمیخواهم من از تو کسی شک ندارد که این اشعار برای یک محبوب مجازی گفته نشده ست بلکه بساحت قدس معشوق حقیقی خطاب شده است ، ولی باقی غزل را بشنوید شبهه باقی نخواهد ماند که دخلی بعوالم عشق قدسی جمال جهان آرای آن سبوح و قدوس ندارد سبحان الله عما يصفون . ز بس در دلبری استاد گشتی بتان گیرند تعلیم این فن از تو ١١٥٤