Page 104

مسائل هرروزه ۱۰۱ میان همه مکاتب گذشته اند، در استعداد تفکر شیرخواران اند- البته این امثله انتهائی است، اما اینها تبیین قانون روحیات را مینماید که در مسئله پیش روی ما مرتبط است محک عالی یک طرز نیکو- هرقدر زیاد که یکی تدریس را می بیند، بهمان اندازه موفق میشود که معلم موفق صادق آنست که میداند، چطور شاگرد ها را بنقطه ببرد که آنجا آنها دیده بتوانند اشیائی را چنانکه هستند وعلاقه ها عللی را درمیان تجارب دریافته بتوانند- در مکتب خانه هائیکه آنجا شاگرد ها عادت گرفته اند برفتن در جماعت و خواندن بحفظ کلمات و قواعدیکه آموخته اند، معلم هنرمند از میان کل تعقیب شان خواهد نمود وبحالات معین وامثله بین دو چار شان خواهد ساخت تاکه بداند آیا فی الواقع می فهمند آنرا که تکلم آن می نمایند یا فقط آنها قرائت میکنند برای تکمیل این هیچ قاعده ظاهر وساده مقرر نیست لیکن باید این کار خاص معلم باشد از کنڈر کارٹن الی میان دارالفنون، از عین اغاز تعلیم تا من بین مدارس عالیه- درین طریق شاگرد ها میتوانند که بحالت یا عادت تفکر درآیند، تاکه رفته رفته بطور معمول جهد خواهند کرد که علاقه های عللی را درمیان همه تجارب دریابند که یگانه دلیل است