Machine transcription
(٩٥)
جلد اول این سلسله شرح دادیم « اناهیتا » به صفت « مادر » و به مفهوم اصطلاحی
منشاء موجودات و فراوانی و حاصل خیزی و قوهٔ نامیهٔ زمین از دوره های
قبل التاریخ در میان ملل آسیای میانه و قریب معروف و بنام های مختلف
یاد میشد. در اوستا « اپام نپات » Apam-napat یعنی « پسر آب » و بیشتر بنام
صحیح تر « اناهیتا » یاد شده و بهمین اسم قرن ها بعد از عصر اوستائی در باختر
مشهور بود. در بابل او را « ایشتار Ishtar » در عیلام « ناینیا Nania » در اسیای صغیر
« ارتمید Artemide » و در هند « دهیشانی Dhisani در آشوری « میلی تا Mylitta »
در یونان « ونوس ایورانیا Venus Urania » و فارسی ها « تاناتا Tanata » میگفتند (۱)
« اناهیتا » در باختر نام محلی دیگری هم داشت موسوم به « دیتیا Daitia » که نام
مجرای علیای رودخانهٔ « آمو » بود و قرار تعریف اوستا « اناهیتا » را هم بعضی
مدققین نام رود خانهٔ آمو میدانند .
« اناهیتا » از دورهٔ اوستائی به بعد در باختر در حوالی سواحل رودخانهٔ آمو
معبد با شکوهی داشته و دران مجسمهٔ او بشکل دختر جوان مجلل، آراسته
به انواع زیور و جواهرات وجود داشت و چنین مینماید که اوستا تعریف او را
از روی همین مجسمه نموده باشد ( تعریف اوستا در صفحهٔ ۳۱۲ جلد اول
ملاحظه شود ) چنانچه « تره ور Trever » مدقق معاصر روسی درین باره میگوید:
« از زمانه های خیلی قدیم در بکترا معبد و مجسمهٔ اناهیتا که اوستا د تعریف نموده
وجود داشت » (۲) . مشار الیه تحقیقات مزیدی درین باره دارد و از روی
نگارشات او معلوم میشود که در سغدیان مخصوصاً در خرابه های شهر « افراسیاب »
عدهٔ زیاد مجسمه های كوچك این ربة النوع از گل زرد پیدا شده و بشكل زنی
(۱) صفحه ۹ بکتریا تالیف اچ، جی راولنسن .
(۲) خلص ایطالوی کتاب صنعت یونان و باختری تالیف «تره ور» اصل کتاب روسی و تازه
در (١٩٤٠) در مسکو طبع شده و جناب وزیر مختار ایطالیا مقیم کابل موسیو (کورونی) خلاصه ئی
از ان بزبان ایطالوی ترجمه نموده و در دسترس من گذاشتند .
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.
