Page image — the source of record
Machine transcription
(١٥٢)
طبیعی کشور، از عصاره یکنوع گیاه وعسل وشیر مشروبی بنام سوما درست
میکردند. عین این کلمه «سوما» باتغیر(س) به (ه ) که قاعدۀ عمومی بین زبان
سنسکریت ویدی واوستائی است در باختر وسائر نقاط آریانا در عصر اوستائی
«هوما» خوانده میشد اگرچه« سوما » و«هوما» اساساً نام همین مشروب بودولی
تنها در مورد خود گیاه که یکی از مرکبات آن شمرده میشد هم اطلاق میشد
این گیاه را آریائی های کتلۀ باختری در ادوار مدنیت های باستانی
خود میشناختند و آنرا گیاه مقدسی میشمردند و دافع شروبلیات ومقوی جسم
وروح میدانستند طوریکه در سرودهای ریگ وید جزو نهم برای مناقب
وستایش ' سوما' وقف شده در اوستا هم قسمتی بنام 'هوم یشت' ازان صحبت
میکند. سوما در معتقدات آریائی های باختری عصر اوستائی افسانۀ کوچکی
هم دارد که قرار آن مبدء اولیۀ این گیاه در آسمانها بوده وعقابی موسوم به
«سینا Cyena » از کوه بلند' هریتی بری زا Haratibareza' برداشته وروی
کوه های بلند یوپائی ریسنا Upairisaêna (هندوکش) ستیر Staeral(کوههای
تیرا). کوسراد Kusradal(کوه کوراسون غور) پورانا Paurrana(پروان)سپی
تا گوناگیری Spita-gaona- gairi(سفید کوه) وسایر کوه ها پرا گنده ساخت(۱)
از روی تذکرات اوستا واضح معلوم میشود که این گیاه در قلل ودامنه های
مرتفعۀ کوه ها واراضی کهستانی می روئید. قراریکه بالا ذکر شد اوستا يك یشت
کامل را بنام « هوم یشت » درین زمینه وقف کرده واز نقاطی که این گیاه
دران می روئید مفصل وبصورت دقیق ذکر کرده. کوه هائی را که گیاه «سوما»
در آن هامی روئید واسامی آنها در اوستا ذکر شده بسیاری از مستشرقین
(۱) فقرۀ یازدهم یشتای دهم یا هوم یشت دوم صفحه ٤٤ کتاب آریا نا نگارش
مولف. صفحه ٥٠٧ Indien Studies مورخه ۱۲ می ۱۹۳۱(مدرسه مطالعات شرقی لندن)
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.