Page 341

نمبر ۲۴ صفحۀ ۴ در پانزدهم ، و مبارک رمضان پارسال امتیاز انتشار یاد نامه وطنی را عرض و استدعا نموده به استحصال اجازه شاهانه موفقی شدم . و تبرکا با سیر نسخه نخستین نامه گرامی (سراج الاخبار افغانیه) در ۱۵ شوال المکرم سنه ۱۳۲۹ در معرض انتشار جلوه گرگردید مطبوعات ترجمان حسیات وطن است . زبان ملت است جان ملت است ، اساس انسانیت است تلگراف بی سیم و باسیم و تلفون بر آشنا سائی اقوام و ملل را بیکدیگر درسا نیدن پیغام و خبر و مکالمه با نوع بشر هیچگاه با اخبار برابری کرده نمیتواند با آن وسایط بیک چند سطری با یکده آدمی مکالمه ممکن و میسر میشود . ولی اخبار چنان یک گنجینه اسرار است که بصحیفه ها سخن میگوید اگر اخبار نباشد اخبارات تلگرافها و تلفونها را که بر عالم اشاعه خواهد کرد؟ ملتی که اخبار ندارد هر کس در حق او هر چیز گفته میتواند ، ولی خود او نه در حق خود و نه در حق غیر هیچ چیزی گفته نمیتواند حتی کارانی که اخبار دارند همه حسیات افکار خود را در باب وطن و ملتی که اخبار ندارند حتی بر غرض خود بعالم نشر مینماید اخبار است که بر غرض کاری غرض کاران را میدان بروند دولت و ملت و وطن خود را مدافعه میکند . اخبار است که از احوال عمومی خارج ، ملک تحت وطن را آگاه می سازد و بر احوال داخل وطن مردمان خارج را خبر میدهد و دشمنان وطن را گریان و دوستانش را شادان مینماید . گاه از علم سخن میگوید گاه از فن ، گاه از صنعت میگوید ، گاه از احوال زمین ! ( سراج الاخبار افغانیه ) نخستین اخباریست که در دولت مضبوطه مقدمه ما در سرابستان عالم مطبوعات نایل نشأه حیات گردیده است . اگر چه پیشتر میشنویم که در زمان (میر شیر علیخان ) مرحوم نیز یک اخباری نشر شده بود . ولی ما بدیدن بچگی از نسخه های آن موفق نشدیم . مقصد ما از نخستین بودن اخبار آنست که در وقت تجدد و تأمین استقلال دولت افغانستان اولین اخبار یست که نشر میشود . افغانستان از آغاز تشکیل خود سه دور تجربه ور تا کنون دیده است : یکی آغاز تاسیس آنست که از طرف احمد شاه درانی بر نوع آمده تا به انقراض یافتن دولت صدوزائی و استیلا کردن دولت انگریز افغانستانرا دوام نموده است . دوم دور تجدد ایست که اعلیحضرت امیر کبیر جنت مکان (امیر دوست محمد خان) دولت محمد زائی را در افغانستان تأسیس و انگریزانرا طرد و اخراج نموده است که آنهم تا بدفعه سوم استیلا نمودن انگریزان افغانستانرا دوام ورزیده است سوم تاسیس دادن دولت ضیا پاش اعلیحضرت خاقان جنت مکین ( ضیاء الملة والدین ) است که انگریزان را اخراج و دفع کرده و دولت علیه خدا داد را تأسیس بنیاد نهاده اند که از درگاه ذات اقدس الهی جل و علی تا بقرنهای بیشمار پایه دار آنرا نیا ز میکنیم . این است که سراج الاخبار افغانیه نخستین اخبار است که بعد از تأسیس دولت قومی شوکت خدا داد افغانستان و اکتساب ترقی و علوشان در عصر معارف نصیر یک پادشاه عظیم الاحسان مانند اعلیحضرت (سراج الملة والدنیا امیر حبیب الله خان ) ادام الله دولته الی اخرالدوران نخستین بار بنا بر مقصد مقدس خدمت دولت و ملت و وطن در پای تخت سلطنت سفینه معرض انتشار جلوه گر آمده است ، و این یک سال کامل است که بر نشریات خود بکمال موفقیت دوام میورزد . با شماره ۱۲ سال گذشته خود یک دو ساله بعنوان ( علم و اسلامیت ) هدیه گفتار و تقدیم نظرگاه مطالعین کرام ذوی الاحترام خود نموده و وعده کرده بودیم که انشاء الله تعالی در هر شش ماه یکبار همچنین رساله ایکه مبنی بر ایقاظ و انتباه عالم اسلام باشد خدمت اقدس دین عرض خدمت و تقدیم خواهیم نمود . این است که در چهارم ماه بر انجاز وعده خود موفق و کامیاب آمده بعنوان : آیا چه باید کرد ؟ یک رساله حقیرانه با این شماره ۲۴ خود بعرض نظرگاه قارئین کرام خود میرسانیم . و این نیست مگر از اثر تشویقات معارف پروری و تفقدات ترقی گستری ، اعلیحضرت شاهانه شان که یک نظر خاص توجیه همایونی را در باره این نامه گرامی معطوف میفرمایند . آیا برای ( سراج الاخبار افغانیه ) ازین بیشتر شرف ، و ازین برتر سعادت چه باشد که پشتیبان و مشتری آن ذات ستوده صفات همایون اعلیحضرت سراج الملة والدین است ! و بعد ازان همه ذوات کرام ، و معتبرین عظام و طبقه عزیز ما تا برتبه که سلسله از صنف نظامی و همان درجه از صنف ملکی رسماً به این نامه گرامی