Page 65

* ٤٨ * لازم دارد انها قبول کرده گفتند : اولا باید مختصری از تاریخ قوانین عالم ذكر كنیم تا مطلب مفصلا مفهوم شود ابتداء قوانین عالم بحثهای تقیید و احکام ان بدرجه قصوی شدید بود ؛ زیرا واضعین قوانین دران زمان برای منع وقوع جرایم بدون از تقیید حریات دیگر چاره پیدا کرده نمیتوانستند ، و مبدا شان در مجازات مجرم انتقام گرفتن از وی بود؛ لهذا در حاليكه يك فرد مرتكب امري منهي عنه ميشد انرا بطريقه هاي مختلف و مغاير حسيات انساني تعذيب مينمودند ، این حسیات رفته رفته در عقول انسانها رسوخ یافته خیلی اقسام عذاب را برای مجرمین ایجاد کردند ، مانند سوختاندن زدن ؛ صلب ؛ زنده دفن کردن . . . . اختیار کردن این جزاآت بقرار طبایع حكام ميبود ؛ از این سبب است که بین اكثر جرایم وجزای انها نسبتي نمیبود ؛ بلكه دیده میشد که در بعض احیان مرتكب يك جريمه بسيط بشديدترين جزاها معاقب میشد ، و در بعض اوقات ارتکاب بزرگترين جرايم بجزاهاى بسیط تلاقی میشد ، این همه معایب بسبب اینکه : مقصد از جزا انتقام گرفتن بود . بعد از نزول شرائع سماويه ان عقیده منسوخ شد . غرض از مجازات تعذیب مجرم بمقابل عصیانش از امر سماوی بود ؛ این تغییر اعتقاد انسانها را