Page 6

( ۳ ) میشوند و نتیجه آن این است که فکرها و خیالات خوانندگان آنرا بخرا فات و سخنان بیمعنی که نه فایده دین و نه منفعت دنیاست پر و مملو میسازد. کتابهای افسانهٔ دیگری که از آثار مهمهٔ ادبیات فارسی شمرده میشود مانند شهنامهٔ فردوسی، و سکندرنامهٔ نظامی و یوسف زلیخای حضرت مولانا جامی رحمته الله علیه، و غیره که همهٔ آنها نظام است و مصنفین آنها داد سخن طرازی را در آن داده اند آنها نیز خیلی مغلق و پیچیده میباشد که فهمیدن آنها کار هر خواننده و نویسنده نیست. شمسه و قهقهه، بهار دانش، انوار سهیلی، و امثال آن نیز آنقدر آسان و سریع الفهم نیست که بسواد خوانی محض از آن استنباط مدعا بشود. حالا نکه زمان زمان ترقی و تجدد است. در هر چیزيك نوی و تازه گی دیده میشود. بسیار افسوس است که مردمان ما آن کتابهای قدیمهٔ فیشن مجار صد و پنچصد ساله پیش ازین را میخوانند، و بخیال خودشان می آید که می فهمند، و از کتاب افسانهٔ (سیاحت بر دورا دور زمین بهشتاد روز) که مترجم آنرا بصورت يك مكالمهٔ عادتی و بسیار ساده نوشته است مغلق و پیچیده گفته بخواندن آن رغبت نمیکنند. و این نیست مگر اینکه ذهنها و چشمهای مردمان ملك ما بهمان اصول انشا و طرز تحریر قدیمه عادت گرفته است. و چون این کتابهای افسانه های جدید که آنرا برومان) یا(ناول) میگویند يك شیوهٔ جدید نواسلو بی دارد از انرو برای آنچنان اشخاص فایدهٔ نمیر