Page 660

کتاب دعوی ۶۵۱ جلد چهارم ابن سماعة عن محمد رحمهما الله فى اجمة اوغيضة تنازع فيها فريقان كل فريق يدعى انها له و فى يديه و شهد الشهود لاحد الفريقين انها فى يديه او للفريقين انها فى ايديهما فان لم يسألهم القاضى عن تفسير ذلك ولم يزيدوا على ما ذكروا فهو مستقيم وان سألهم عن تفسير ذلك فهو اوثق واحسن ثم بين ما يعرف اليد على الغيضة والاجمة فقال فى الغيضة اذا كان يقطع الاشجار ويبيعها او ينتفع بها منفعة يقرب منها وقال فى الاجمة اذا كان يقطع القصب ويأخذه للصرف الى حاجة نفسه او للبيع او ما اشبه ذلك كذا فی الظهیریة (عالمگیری) روایت کرده است ابن سماعة رح از امام محمد رح درباره جنگل و نیستان که با هم دعوی میکردند در ان دو طایفه هر طایفه دعوی می نمود که این جنگل و نیستان مراست و در دست ماست و گواهی داد گواهان برای یک طایفه که این جنگل و نیستان در دست اوست و یا گواهی دادند برای هر دو طایفه که این جنگل و نیستان در دست هر دوی ایشانست پس اگر قاضی نه پرسیده بود از گواهان تفسیر آنرا و گواهان زیاده نکرده بودند بران چیزیکه ذکر کرده بودند پس آن نا پرسیدن قاضی برابر است بشرع واگر قاضی پرسید از تفسیر آن پس این پرسیدن او معتمد تر و نیکوتر است بعد ازان بیان کرده است امام محمد رح چیزیکه شناخته میشود بان ذوالیدی بر جنگل پس گفته است در جنگل درختان ذوالیدی ثابت میشود کسی که بحالی باشد که قطع میکرد درختان را و میفروخت و یا نفع میگرفت بآن نفعیکه قریب باشد بقطع کردن یا فروختن و گفته است که در جنگل نی ذوالیدی ثابت میشود کسی که بحالی باشد که قطع میکرد نی را و میگرفت این نی را برای صرف کردن بحاجات