Page 442

(٤٢٤) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) اقامت ورزیده بودند بمواضع مذکوره امر جابجا بودن فرموده خود با سپاه رکابی بعزم اینکه ایام تموز را در موضع ماماخیل علاقه خوگیانی ییلاق نماید در اواخر ماه شعبان سال ۱۳۰۰ هزار و سه صد هجری لوای مراجعت از جلال آباد جانب کابل شقه کشا فرموده در موضع ماماخیل شرف نزول افگنده بارییلاق کشود و اشتهاری نگار داده مسحوب آزاد خان مهمند نزد بزرگان باجور فرستاد که اعلیحضرت ما را در ولایت باجور بیرون از اجرای احکام شریعت حضرت خیر الانام و حفظ سرحد مملکت اسلام و آرامی و رفاه ایام دیگر خیال و منظوری نیست و بزرگی کسی را نسبت بخودش تغییر نداده پس از پذیرفتن اطاعت و گردن نهادن ایشان در زیر حکم سلطنت همچنان بوده اقدام در اجرای امور مذکوره را واجب شمرده علاوه بر ان تکلیفی از دولت بدوش ایشان نهاده نخواهد شد و پس از فرستادن این اشتهار و متفرق شدن خوانین باجور بدر بار معدلت مدار و خلعت و انعام یافتن و امیدوار مهربانیها رفتن و مراجعت کردن ایشان در روز چهار شنبه هجدهم ماه شوال الاعلام ظفر فرجام از ماما خیل جانب کابل شقه کشا گشته سپهسالار غلام حیدر خانرا پس از پرتو نزول افگندن در کابل فرمان کرد که بافوج پیاده هماتی و چهار ضرب توپ از جلال آباد رهسپار ماماخیل شده اقامت گزیند و قلعه و باغی را که بامر اعلیحضرت احداث گردیده است با عمارات و خیابانهای آن پرداخته و افراخته سازد و میر عطا خان برگدرا که در بنوقت از سبب خدمات گوشمالی و سزاد هی اشرار اطراف جلال آباد بمنصب جنرالی ارتقا یافته بود امر شد که همچنان در جلال آباد متوقف بوده گوش بآواز فتنه جویان نکو هیده خویان محال و مردم سکنه جبال داشته باشد تا اگر باز مفسده آغاز کنند ایشان را تادیب نماید و مقارن اینحال اسلحه الا ئیکه از دولت انگلیس خریداری و از پشاور جانب کابل حمل و جاری شده بود در عرض راه کابل و جلال آباد مردم مهمند خیل که باباز محمد و امیر محمد نامان در کوه افغانهای گردیده قوافل و بازرگانان را تاراج مینمودند تاخته از استواری و مدافعت محافظین که با اسلحه همراه بودند دست ردی نتوانسته بی نیل مقصد باز گشتند و هنوز تدبیر گرفتار ساختن آن شرارت پیشگان بروی کار نیامده بود که باز مردم کوهستان شنو ار باغوای پسران سکندر خان مصدر طغیان شده روی از اطاعت دولت برتافته و از حدوث این فتنه سپه سالار غلام حیدر خان بامر اعلیحضرت والا از ماما خیل در جلال آباد مراجعت کرده جریده باصد سوار نظامی رهسپار کابل گردیده شرف اندوز حضور اقدس شد و از حضور دستور العمل تنبیه و تهدید بغاة را حاصل کرده بلا درنگ آهنگ جلال آباد نمود و از جلال آباد بعزم گوشمالی مردم شنو ار وغیره متمردین اشرار با سپاه کینه خواه رهسپار گشت و پسران سکندر از توجه لشکر پادشاهی خود را در ورطه تباهی دیده از راه فراز داخل کوسار طائفه رجیه و ادخیل مهمند شدند و عمر اخان از راه خدمت گذاری دین و دولت با مردم رجیمداد خیل که آن بد خواهان سلطنت را پناه داده بودند در آویخته خونها ریخته گشت و در پایان کار عمرا خان ناچار شده از کار گذاران دولت معاونت طلبید چنانچه بامر اعلیحضرت والا افواج قاهره از جلال آباد رو بدانشو نهاده مفسدین را گوشمالی بسزا داد و پسران سکندر فرار اختیار کرده از ان کهسار رهسپار بادیه ادبار شدند و مردم شنو ار پس از گریختن اشرار مذکوره طالب امان شده در حاشیه قرآن مجید وثیقه عهد نگار داده و خاتم بر نهاده بتوسط سپهسالار نزد کار گذاران پایه سریر سلطنت فرستادند که دیگر رهرو فتنه و شر نگشته با اثر شاهراه اطاعت بیرون نگذارند و اعلیحضرت والا بپاس کتاب قادر دانا از خطا و گناه آن مردم در گذشته نظر باینکه ایشانرا زبون سازد تا از جاده اطاعت بیرون نروند جریمه زیاد حوالت نموده محصول رسانید و درین بین مردم وزیری که شرفیاب حضور اقدس والا شده از عطای خلعت و انعام شاد کام گشته حاکم و قاضی و عامل از دار السلطنه با خود برده بودند در موضع ارگون مردم کابل خیل سد راه گردیده مأمورین پادشاهی را از در آمدن در بین وزیری باز داشته نگذاشتند که با اجرای او امر و نواهی الهی و احکام پادشاهی پردازند و این امر از عریضه کاشتکان آنولایت که با بزرگان قوم وزیری رفته بودند بگوش داد نیوش حضرت والا رسیده مرقوم فرمود که در موضع ارگون درنك كرده مترصد حرکت ایشان جنك باشند زیرا که حيله وری مردم وزیری از پیش دانسته خاطر ما بود چنانچه با بزرگان آن مردم که حاضر دربار سلطنت شده بودند بکرات و مرات فرموده بودیم که او نمیرنند اقوام خود را دیده و مطیع و منقاد ساخته بعد حاکم و قاضی برای اجرای حدود و احکام الهی و ادای امور پادشاهی در ان