BrowseKābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī → page 3045

Page 3045

Kābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī · pages 1–3124


Page image — the source of record

Scanned page 3045 of Kābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī

Machine transcription

( صفحه ۱۳۱ ) معمار تاج محل و لعل قلعه ( ششم سال ) حکم خدا گشت با قبال بلند پور دارای زمان شاه زمین در زمانی که مرا دات جهان بود در دست چون در دست نگین گفت . . . . . . تاریخش سلیمان شده بلقیس قرین ١٠٦٤ از مصرع اخیر ( ١٠٦٤ هـ ) استخراج می شود . از اشعار فوق ظاهر است که لطف الله و خانواده او رابطه مستحکمی بدارا شکوه داشتند و ارباب تاریخ ازان نتیجه میگیرند که رابطه اش بدارا شکوه سبب بی علاقه گی و دوری از دربار عالمگیر گشته و مقدار این دوری هم بمقدار رابطهٔ مذکور بوده . از بعض ابیات قصیده او در مدح دارا شکوه تعریض شاعر بر حریف دارا شکوه استنباط میشود مثلاً ز هیبتش نتوان یافت نیم قطره خون هزار بار دل خصمش ار بیفشاری ز خم تیر که زد در دل معاند او ربوده زنگ دلم را سپهر زنگاری دران دیار که بخت حسود تست بخواب ندیده دیده مردم بخواب بیداری مدام باد هوا خواه دولت تو به عیش نصیب خصم تو جاوید باد خو تخواری درین اشعار بعض کلمات که غالباً بدان کلمات اشاره بطرف اورنگ زیب شده و بنابرین شبهه نیست که در انقلاب ١٠٦٧ هـ وقتیکه اورنگ زیب بجای شهزادهٔ بلند اقبال بر سریر سلطنت جلوس نمود پریشانی برای لطف الله پیش آمده باشد . در دیوان او غزلی بطور قطعه بند هم هست : شها گوش برداد خواهی نداری بحال گدایان نگاهی نداری رقیبان بقتلم نوشتند فتوی وگرنه تو هرگز گناهی نداری جهان سر بسر خیر خواه تو باشد ولی همچو من خیر خواهی نداری نیاری صبا سوی بلبل پیامی مگر سوی گلزار راهی نداری مهندس ازان رو نداری وقاری که چون زاهدان خانقاهی نداری شاید طرف خطاب او درین غزل اورنگ زیب باشد ورنه ظاهر است که حال او در عهد داراشکوه مستلزم شکوه و گله نبوده و نه حاجت داشت که تعریضی از خانقاه نماید . مهندس در اشعار فوق از مهارت خود در فن تعمیر نیز جابجا ذکر کرده چنانکه میگوید ع بلند پایه ز من گشت قدر معماری در یکجا بطور فخر میگوید : - ما همه معمار و عمارت گریم در جای دیگر میگوید رسم و نقشهٔ بنای من مانند آفتاب روشن است : - چنان منیر شود شبهه عمارت من که نور مهر بود نزد نور او تاری ۱۳۱

Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.


Cite this page
Kābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī, page 3045. Afghanistan Digital Library, New York University Libraries. Machine-transcribed text: Afghan Press Archive, https://afghanpress.org/book/adl0986/3045 (accessed [date]).
Permalink
https://afghanpress.org/book/adl0986/3045
Machine-readable
JSON · IIIF manifest · Canvas
Source
Afghanistan Digital Library record