BrowseKābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī → page 2306

Page 2306

Kābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī · pages 1–3124


Page image — the source of record

Scanned page 2306 of Kābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī

Machine transcription

شماره (یازه هم) سال دوم مجله کابل ( ٦ ) طبائع و امزجه در بین زن و مرد اقتباس از مقتطف مصر شماره ( ٢ ) از مجلد ٨٢ ترجمه جناب قاری عبد الله میگویند : نفس مذکر و مؤنثی ندارد بلی این سخن درست مینمود اگر نفس پابند جسد نمی بود و اطلاق میداشت . وچون حیات جسدیه ما بزرگترین اساسی است در بنای محاکمات بین طبائع و امزجه . پس در طبیعت و مزاج زن و مرد فرقهای بسیاری موجوداست . در درس و بحث این موضوع باید از عواطف مجرد گشت و از میل و اعراض هر دو برکنار مانده نه در تحسین زن غلو ورزید و نه در تقبیح آن مبالغه را ازحد گذراند . و نه در تفریق مزاج هر دو با قوه عقلی و وزن دماغ را (مانند عقیده بعض علما) مؤثر بزرگ دانست . چه عوامل دیگری هم هست که اهمال ازان روا نبوده و تنها وزن جثه و قیاس جمجمه و اندازۀ قوه عضلیه در تفریق مزاج و قوای خلقی و عقلی زن و مرد کفایت نمیکند . زیرا روح را با رطل یا کیلو گرام وزن نمیتوان کرد . و دلیل آن ؛ جمجمه مشهور قویتر است که از و چکترین جمجمه های معروف است . مرد همیشه خود را بر زن رجحان و برتری میدهد و این بنزد اشخاصی که قوه مادی را قوه عالی میدانند غریب نمی نماید . چه ازدیر باز قدمای فلاسفه گفته اند : زن ؛ مردیست که نشو و نما یش ؛ تمام و کمال نگشته . و این رأی تا امروز ؛ حکمفرمائی داشت . داروین در نظریه انتخاب جنسی گفته : مرد دارای رجحانی هست . و بزعم ( سپنسر ) نشو و نمای باکره بسبب احتیاج به حمل و ولادت ورضاع ؛ موقوف و معطل می ماند . بنا برین مرد بزعم داروین زنی است که نشو و نمایش ؛ کمال پذیرفته وزن بزعم ( سپنسر ) مردی است از نمو باز مانده . ( و لبو ) دانشمند سومی گوید : زن از مرد قدیم انحطاط یافته . امروز آرای فوق همه اش خطا می نماید . چه به ثبوت رسیده که در نطفه مذکریت و مؤنثیت ؛ مقدارهای قیمت یکی است . و در جنین از ماده پدر و مادر کمیات متساوی ١٠٤٠

Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.


Cite this page
Kābul ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī, page 2306. Afghanistan Digital Library, New York University Libraries. Machine-transcribed text: Afghan Press Archive, https://afghanpress.org/book/adl0986/2306 (accessed [date]).
Permalink
https://afghanpress.org/book/adl0986/2306
Machine-readable
JSON · IIIF manifest · Canvas
Source
Afghanistan Digital Library record