{"book":"adl0986","page":2306,"text":"شماره (یازه هم) سال دوم\nمجله کابل\n( ٦ )\n\nطبائع و امزجه\nدر بین زن و مرد\n\nاقتباس از مقتطف مصر\nشماره ( ٢ ) از مجلد ٨٢\nترجمه جناب قاری عبد الله\n\nمیگویند : نفس مذکر و مؤنثی ندارد بلی این سخن درست مینمود اگر نفس پابند جسد\nنمی بود و اطلاق میداشت . وچون حیات جسدیه ما بزرگترین اساسی است در بنای\nمحاکمات بین طبائع و امزجه . پس در طبیعت و مزاج زن و مرد فرقهای بسیاری موجوداست .\nدر درس و بحث این موضوع باید از عواطف مجرد گشت و از میل و اعراض هر دو\nبرکنار مانده نه در تحسین زن غلو ورزید و نه در تقبیح آن مبالغه را ازحد گذراند .\nو نه در تفریق مزاج هر دو با قوه عقلی و وزن دماغ را (مانند عقیده بعض علما) مؤثر\nبزرگ دانست . چه عوامل دیگری هم هست که اهمال ازان روا نبوده و تنها وزن جثه\nو قیاس جمجمه و اندازۀ قوه عضلیه در تفریق مزاج و قوای خلقی و عقلی زن و مرد کفایت\nنمیکند . زیرا روح را با رطل یا کیلو گرام وزن نمیتوان کرد . و دلیل آن ؛ جمجمه مشهور\nقویتر است که از و چکترین جمجمه های معروف است .\nمرد همیشه خود را بر زن رجحان و برتری میدهد و این بنزد اشخاصی که قوه مادی را\nقوه عالی میدانند غریب نمی نماید . چه ازدیر باز قدمای فلاسفه گفته اند : زن ؛ مردیست\nکه نشو و نما یش ؛ تمام و کمال نگشته . و این رأی تا امروز ؛ حکمفرمائی داشت .\nداروین در نظریه انتخاب جنسی گفته : مرد دارای رجحانی هست . و بزعم ( سپنسر )\nنشو و نمای باکره بسبب احتیاج به حمل و ولادت ورضاع ؛ موقوف و معطل می ماند .\nبنا برین مرد بزعم داروین زنی است که نشو و نمایش ؛ کمال پذیرفته وزن بزعم ( سپنسر )\nمردی است از نمو باز مانده . ( و لبو ) دانشمند سومی گوید : زن از مرد قدیم\nانحطاط یافته .\nامروز آرای فوق همه اش خطا می نماید . چه به ثبوت رسیده که در نطفه مذکریت\nو مؤنثیت ؛ مقدارهای قیمت یکی است . و در جنین از ماده پدر و مادر کمیات متساوی\n\n١٠٤٠","chars":1588,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/02306.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/2306","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/2306","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}