Page 907

( ٣٣٠ ) احجار کریمه دخالت زیاد داشت و با این دسته هنروزان روح ظرافت یونانی در آرت و صنایع مستظرفه در آریانا شیوع یافت . محل تلاقی افکار و تهذیب بودائی و یونانی: دو عاملی که در ظهور صنعت یونانو بودائی یا گریکو بوديك دخیل اند از نقطه نظر ارتباط عمومی وخصوصی آن به آریانا شرح یافت . مبحثی که در طی مطالعات این مدرسه صنعتی مهم است موضوع محل تلاقی آنها است که از چهل سال با ینطرف مدققین را بخود مشغول ساخته است . موسیو فوشه که در مطالعات این مدرسه ازهمه پیش قدم است در دو جلد کتاب صنعت گريکوبوديك گندهارا ( که شامل تاریخچه ، مراحل ، شعبات ، عصر ترقي و انحطاط وصورت انتشار آن در عرض وطول آسیا وغیره میبا شد ) ودر دو جلد یکه درین تازگی ها بنام ( راه قدیم هند از بلخ تا تاگزیلا ) تحریر کرده (١) به مفصل ترین صورت وارد بحث درین موارد گردیده است ، شبه ئی نیست که میان این دو سلسله نشریات فوشه سال ها گذشته ودرین موضوع کشفیاتی مخصوصاً در خاك افغانستان بعمل آمده معذالك نظریات مدقق باستان شناس آنقدر زیاد فرق نکرده و نکاتی که در اثر تازه او مربوط به این فصل دیده شود وقت بوقت اراء خواهیم نمود . روی همرفته درین مسئله شبه ئی نیست که محل تلاقی بودیزم وهلنیزم یاجائی که تهذیب وافکار یونانی وبودائی بهم تماس طولانی یافته همین آریانای قدیم یابه اصطلاح فوشه « جد بزرگتر افغا نستان معا صر است » و لی چون خاك افغا نستان و سیع و شوا هد صنعت مذکور در گوشه های مختلف نشو ونما نموده این مسئله محتاج کشفیات و تحقیقات علمی بود تابا اسناد لازمه معلوم میشد که دوتہذیب و تمایل صنعتی در کدام قسمت افغانستان مخصوصاً درشمال یادرجنوب هندوکش بهم مقابل شده است نامعلوم شود که مهد صنعت گريکو بوديك كجا (١) جلد اول آن در ١٩٤٢ نشر وجلد دوم آن بصورت پروف به مطالعه بنده رسیده .