Page 196

۱۸۹ درهیچ پرده نیست نباشد نوای تو عالم پرست از تو خالی ست جای تو مرزا را دارای یک لک بیت کما بیش میدانند آقای کمالی گوید مولنا دواوین متعدد دارد مجموعه اثارش یکصد و بیست هزار است و یکی از دواوین او بزبان ترکی است میر غلام علی ازاد در سرو ازاد می نویسد: دیوان میرزا قریب هشتاد هزار بیت بخط ولایت بنظر رسید میرزا سی و سه غزل متفرق بخط خاص برحواشی ان نسخه قلمی فرموده ولی دیوان او طبع کانپور (۷۱۴) صفحه باشد هر صفحه غالبا ۳۳ بیت و ازین قرار بیست و سه هزار و ششصد بیت کما بیش می شود. بلی دو دیوان خطی را از میرزا دیده ام که هردو از دیوان چاپی بزرگتر بود اگر تخمینا دوچند دیوان چاپ اثر ابگیریم باز اشعار میرزا از چهل هزاربیت افزون نمی شود و چنانکه پیشتر هم نوشتیم غالب انست که ارباب تذکره در عدد اشعار بعضی از شعرا مسامحه کرده یک لک و دو لک می نویسند. از میرزا بعضی پارچه های نثرهم یادگار مانده در صفات کائنات و بیگان جنگ یافت می شود. و نداشعاً شعرا هم سفینه انتخاب زد و شعر العجم خیلی ازان تعریف کرده و گفته نسخه آن در کتبخانه ۱۱) مرزا هشتاد سال بلکه افزونتر عمر کرده بقول آقای کمالی چور ششدند هزراد را درحدود شصت می نویسد پس تولدش باید درسه هزار یا یگای سال پیش باشد.