Page 541

سال دوم شماره ۱۱ وضع و تمهید نموده بودند ندیدند . یا دیدند و هراس این کردند . عداوتهای دشمنان خارجی ، دشمنها و بی اتحادی های مملکت اسلامی بهر صورت تفرقه و نفاق الحاح و شقاق کار را بدرجه رساند که کاردها عثمان برطرف نشد . و تا به آخر نفس بر رقابت و عداوت همدیگر را کشیده جسم نازنین دولت ششصد ساله اسلامیه را پاره پاره کردند . خود جسورانه و ثابت قدمانه بی اتحادی و بی ائتلافی دوام ورزیده و مینمایند . کذالک چون بسوی ایران به بینیم باز ازان وقت تا بحال هیچ يك اتفاق و تعاونی در مابین اهالی و حکومت دیده نشد . لهذا برجال و مام عزیز خود ما هزاران هزار شکر و ثنایی آریم که در ظرف این مدت يك غايله ولوله انگیز عصیان قوم منگل که بسبب جهالت در يك گوشه وطن عزیز مقدس ما شعله افروز دهشت گردید بنظر بسیار فخر و مباهات دیدیم که بفیض تدابیر اعلحضرت سراج الملة والدین پادشاه مهربان ما به بسیار اسلوب مستحسن فرو نشست . چیزیکه شایان فخر و شکرانست این است که درین واقعه بك اتحاد و یگانگی که بسیار روشن و آشکاري در عناصر مختلفه ملت نجیبه افغانیه دیده شد و يك صداقت و اطاعت عظیم ملت را به پادشاه و يك مرحمت و شفقت بسیار پدرانه رحیمانه پادشاه را به ملت مانند شمس تابان عیان دیدیم که اگر ملت نجیبه افغانیه درین عالم کشمکش بی اتحادیها و تزلزلها به این فقره فخر و مباهات نمایند سراسر حق بدست دارند . [ یکی از خوانندگان سراج الاخبار افغانیه ] (يك نظرية مختصرة سياسية) صاحب من ! يك نظريه مختصره در شؤنات عالم بفکر قاصرانه رسیده این است که تقدیم نمودم هر گاه مناسب به بینند در یک گوشه اخبار درج فرمایند فقط در شماره (۱۱) سال اول اخبار گهربار ( سراج الاخبار افغانية) در ذیل حوادث خارجیه در اجمال سیاسی عالم این فقره را خوانده بودیم : و در صفحه های اوراق عالم نظر میکنیم دنیا را در يك هرج و مرج پرفتنه و آشوبی می یابیم که از هر هر طرف سیلا بهای دهشت { از مناظر ما توره های عسکری } ذات اعلیحضرت بادشاهی مواقع دارالحرکات را به هیئت ارکان حربیه همرکاب شاهانه شان نشان میدهند - ذات شاهانه بدست مبارک خط حرکت عساکر ملکی را به ایشیک آقاسی ملکی حضور که بطرف چپ اعلیحضرت نشسته نشان میدهند . در طرف دست راست اعلیحضرت ابتدا از حد دست همایونی ، اول شاه ولی خان رکاب باشی دوم نائب سالار حضور سردار محمد نادر خان سوم یادم محمود خان خان اسپور که تنها کلاهش پدید ارست پنجم شهزاده سردار عنایت الله خان معین السلطنه که تعلیمات همایوی را یاد داشت مینویسد ششم احمد شاه خان میراخور که در مقابل شهزاده معظم نشسته معاونت میکند انتهای دریای پرموج سیاسی بجوش و جریان آمده مانند بخارها و غازهای مواد آب و مذاب شده مرکز زمین هر هر طرف دنیا را بلرزه و زلزله در آورده است و بزر گترین منطقه که این زلزله پر غلغله دران اجرای خرابی میکند همانا ممالک اسلامیه دولت علیه عثمانی و ایران است . چون از ان وقت تا حالا که نظر میکنیم نیمه های از ارکان یکان ظاهر میبینیم و عالم اسلامی را در تهلکه های بسیار مهمی می یابیم چنانچه در همان اجمال سیاسی باز گفته شده بود ، که اعلان استقلالیت بلغاریا مسئله بر بحرانی است ، چنانچه درین وقت حاضر نتیجه آن کلام حکمت انجام آشکار گردید . ولى بديده تأسف میبینم که از ان وقت تا بحال با وجود این همه م . ج ( خبرهای اخیره فاجعه آمیز استانبول ) خلاصه خبرهایی که در اثنای ترتیب و انتشار این شماره ما رسیده خیلی مهم و فاجعه آمیز و درد انگیز است : در لندن غیر از مرخصهای صلح که جمع شده بودند سفیرهای دولت معظمه زیر جمع آمده بودند