Machine transcription
سال پنجم
صفحه ۲
داشتن مال خود راضی گردد؟ نی نی نمی گردد خوب می اندیشد خوب نگهبانی می کنند، خوب اجرا آن بکار میبرد .
بادشاه مقدس محبوب القلوب معظم ما عاقل ، دانا ، توانا ، خیر خواه دین پرور ، شفقت گستر، ملت دوست، وطن دوست يك پادشاه بزرگ حقایق آگاهی هستند که پیروی افکار و خیالات حقایق بنیانه ، وهم دردی مقاصد خیر مراصد ملوکانه شان موجب خیر و سعادت دنیا و آخرت شمرده میشود. موجود مقدس پادشاه محبت و انقیاد و امنیت و اعتماد موجب سعادت ملت است .
دوم – اتحاد ملتی و وطنی باید کرد، و آن چنین میشود که به ایمان کامل و وجدان پاك فاضل عزم جزم قطعی باید داد که ما آزادی و استقلال پر شرف و شان مائی خود را، و حقوق حاکمیت و موجودیت وطنی خود را پسروجان و مال و تمام هستی خود در زیر بیرق سلطنتی اسلامی خود مدافعه و محافظه می کنیم. و این میسر نمیشود مگر به اینکه ملت اغراض شخصی و مقاصد نفسی و سیانداری های قومی، و رقابتهای عشیرتی ، و تفرقه های جدی و فروعات مذهبی را از مابین خود برداشته بصفات حسنة اتحاد و اتفاق حقیقی متصف شوند. نفرت، عداوت، رقابت را یکسو افکنند . همه (با) های ابتی قومی و جنسی و زبانی و عشیرتی و قبیله گری را با هم حل وصل نموده يك وجود سازند ويك (یا) ی نسبت ( افغانی ) را ازان تشکیل بدهند. وظيفة بزرك پيشرفت این مقصد خیر مرصد بورقية سادات کرام، و علمای عظام و مشایخ علویت مقام ترتب می کنند . نصائح ووصايا ، وتلقينات و ارشادات این گروه معظمه در راه حق و صواب تأثیرات عظیمه دارد .
از در گاه حضرت واجب الوجود بعیون و جرا نیازمندی بزار نالی همه افراد ملت ، در بنوقت و فرصت همین باشد که در چنین هنگامه رستاخیز که دنیا را يك دریای خون و جهارا يك آتش جحیم نمون ساخته و عالم را مستعد انقلابات و قلمون و تبدلات غیرت مشحون نموده همین دوات مقدسة اسلامية مامات عاجز را که در وسط نقطۀ آسیا از سالهای سال در پیش مهاجمات و مصادمات مدهشه دو رقیب دیو سیرت طماع و محافظة استقلال و موجودیت آزادانه خود قایم و دایم مانده پامال زوال نسازد و از فضل و کرم نامتناهی خویش هر انچه خیر و سعادات و ترقی شرافت که باشد نصیب گرداند . آمین بجاه سید المرسلین .
صنايع ادبيه
قصیده در مدح ذات اعلیحضرت پادشاه مستقل مقدس افغانستان سراج الملة والدین امیر حبیب الله خان به استعارات و تخیلات فنون ریاضی
◆ بسم الله الرحمن الرحيم ◆
سياق ميز تحرير بين مدير و سر محرر سراج الاخبار افغانيه مستخدم از وقتیکه این نسخه نایاب و این مصباح عالمتاب از مطبعه ذهن دار الطباعه خارج آمده است عالم اسلام بلکه جمیع انام مقتبس نورويته خصوصاً این حقیر از روزیکه آن عقل اول وضع اوراق این نامه نامی را کرده اند،
شماره ۱۳
این دیوانه از منزل عقل هیولائی جانب شهرستان عقل بالملکه آمده است. چند روز است که خواستم چیزی نویسم اگرچه هر چند در گوش هوش من نصیحت حضرت جامی قدس الله سره آمد فرد
زخون دان نه نیکوست لاف بلاغت :: مکن بوالفضولانه ذکر فضائل
اما دریای فکرتم از اثر حرارت این سراج منور از حالت انقباض روی بحالت انبساط نهاد نه بلکه از قوه الکتريکية اين مهر اور صفت جزری را گذاشته روی بحالت امتداد آورد لهذا قلم را از بنا گوئی بر آورده فرد
روان چابك و چست و فرفر نوشتم :: چو هنگام ترغیب كلك محاسب این من خرفات ۱ انشا کردم وبحكم محكم حكيم حقانی رحمة الله عليه قف در سال بگوش هوش من گفت :: وصف تو که با ضمیر شد هم
کای مادر موسی معانی :: فارغ شود فاقد فيه في اليم
و این جمع مغالطات را در بحر براهین آنحکیم نامور انداختم که شاد مقبولهٔ ای ارباب عقول شود فقط .
صلاح الدین السلجوقی ابن حاجی ملا سراج الدین الخطیب ساکن مدرسه های حصار دارالنصرت هرات .
◄ قصیده ►
شاه تمدن گرفت عالم ما هو ترا رایت پلتیک را کرد باوج ارتقا
آمد و چون هم نشست بر سر ملك جهان ما صنع خویش را کرد بمارو نما
ساخت از کشت و عمل زال کهن را جوان کرد زعلم و هنر فصل دگر ابتدا
روی هوا را گرفت جنبش طیاره گان همچو هجوم جراد بر سر کوه صفا
ابر صفت ژاله ریز باد صفت در گریز صاعقه سان تومب باش دیو صفت بر هوا
با همه آنکه هست دیو رجیم شهاب دیو شهاب افکنست بر طرف زیرا
یا که ابابیل وار بر سر اصحاب فیل تاره سجیل و ار میفکنند از سما
یا که عقاب مربع کان زپی اصطياد جانب نسرین چرخ می شودش اقتضا
پاسکه بود گر کسی کرب نعش فلك حوصله واسع کند از جهت اعتلا
از صفت زیبلین مدحت موثر به است کان زار وابود وین بود از ملکها
از همه طیار کان موثر بهتر بود زان که جراد بکف به زكلنك هوا
بر سرك ملك بين کش مکش موتران در وسط کهکشان چون زشهب تیرها
در وسط جرم باد سعی کنان همچنانکه سعی مجدد افك برقلوات خلا
اینت عجایب مها بر سر نار و هوا دار دو در زیر پا چار خط استوا
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.
