Page 25

۱۸ هم در کیفیت و هم در مقدار و مدت دوام میدارد، لذت مادی که مثلاً از خورش یک طعام خوش ذائقه پیدا میشود، مدت دوام آن تنها متوقف بر طول مدتیکه آن طعام در دهن موجود باشد و بمجرد گذشتن لذتش نیز با او میرود، اما لذت روحی بالعکس آنست. تا وقتیکه رسم آن در حافظه باشد لذت آنهم نیز بقدر همان زمان دوام دارد. از این جهت اهمیت و منزله لذائذ روحی بر مادی مقدم تر است. لذائذ روحی از اتیان اعمال: شرافت، عفت، صداقت، امانت، محبت، فداکاری، خدمت منافع عامه....... پیدا میشود. لذتیکه برای انسان از پیدا کردن اعتبار نزد عموم احرار توفر صفات حسنه حاصل میشود بدیهیست که از اندازه وصف بیشتر است عالمی که یکی از اسرار متعلقه مصلحت عامه را کشف نموده آنرا به بقصد افاده عموم نشر کند، یا مجاهدیکه در سبیل مدافعه وطن حیات را قربان کرده، جامعه و ناموسش را از اعدا نجات دادن بخواهد، حاکم عادلیکه حق هر یک از رعایا را بمقدار استحقاقش داده، خود را رسول عنایت الهی برای نجات دادن مظلومین دانسته حائلی بین شبان و بین گرگ اخلاق و کرامات بشریه