Page 56

نسخة ۲ ضیاء المعرفه صفحہ ۴۹ محمد ایوب خان را مخاطب قرار داد و فرمود امیر ایوب خان تفصیل مزار شریف حضرت علی علیه‌السلام که در افغانستان است چیست و غیر از نجف اشرف بچه دلیل آنجا را محل مدفن امیرالمؤمنین دانیم سردار معظم ہے جواب آن سلطان خوش بیان اقلیم ایران قدرے تامل نمود که جواب صحیحی داده باشد سردار محمد هاشم خان عموزاده سردار محمد ایوب خان که حاضر و دران اکمال بود عرض کرد که اگر اعلیحضرت شهنشاه اجازه فرمایند چاکر جواب عرض نماید شاه فرمود بگو سردار محمد هاشم خان شعر جامی را فورا خواند گویند که مرتضی علی در نجف است در بلخ بیا ببین که جا اشرف است جامی نه عدن گوی و نه بین البحرین خورشید یکی و نور او هر طرف است شاه مرحوم بسیار بندید اندرز ئین و مرئوس اما فوراً بخلع فرمود خداوند درجات آن پادشاه که مایت نمایے فرماید مقصود تفصیل دکستان او بکند و مزار شریف بود وضع بنای عالیستان بار کا دو شش گنبد متصل بهم دو دست که پنج در وازه دارد دروازه اول را نظر کا میگویند رو بروی حرم مطهر است دروازه دوم بهار کو نما مینامند سوم موسوم بدروازه چهارباغ و دو دروازه دیگر حسب یکدیگر است که هر دو را دروازه قاسم خانی میگویند در حرم طهر در وسط آن صحن مدور واقع شد که در ے واق اول آن مقابل بدر وازه نظر کا است و در باره آن رواق گنبذ سبزی ساخته شده در تباهی رواق اول در ے حرم مطهر است بوضی بسیار بزرگی دارد در عرض و طول طرفی هفده ذرع و ضریح پاک در وسط آن بغایت مقبار در از فولاد جوهری یخیل که دو جلال دین منظر حضرت رضا علیه‌السلام بوده باشد و روی این روضه کهنه کاشی بسیار سبز که منعش و با تفاح بے ہے ہشت زراعا تمام است گنبد دیگری هم در بالای چپر انخانه آن روضه مطهر ست که چتر زند و گنبد اول تا سطح رواق و حرم مطهر شش با کاشی سبز در شش شده و انواع و اقسام کاشیهای منقش دیوار حرم آن نصب شده و ستجا در از حجر لاجورد سفید در آن نقبه منور منحصر بقا میتیند کبوتر صحرائی یگدیگر کم دارد مرحوم نامیر محمدعلیخان وقتی تسخیر این شانه مقدسه بتمام نمود عهد مرحوم امیرشیرعلیخان بود اینجا لازم است که مؤلف شرح حالت آن یکھمرد افغانستان و معاریف و نگا درایا و کار نزار د که بحال دلخود در آنمر حوم پوشیده نماند مشارالیه از طایفه تیموری هرات و در آن ته دبیرشیخ بود در زمان مرحوم امیر دوستمد خان بخدمات راجعی دیوانی خود کفایت و عقیدت بسیج داده تا از مقام بست بدرجه اوسداری برود خواتم زمان بوسعیدی مرحوم امیر شیرعلیخان شد بعد از وفات مرحوم امیر دوست محمدخان هرات بر حسب امیر شیرعلیخان بامارت افغانستان که مرحوم امیرمحمد افضل خان و مرحوم امیر محمد اعظم خان و مرحوم سردار محمد امین خان و مرحوم حطمه محمد شریف خان و سردار محمد اسلمخان و سائر اخوان امیر شیرعلیخان که بعضی با ردو پے رهمراه و بعضی در محل حکومت خود مستقل بودند در ان گیر و دار مرحوم امیرشیرعلیخان را لیست نمایند ضمیمه امحارم نیز عمارت مخصوصی داشتند و هر یک قسمتی از ملکت و عساکر و توپخانه افغانستان را خاص خود قرار دادند مرحوم امیر شیرعلیخان در هرات استعداد کا ملی دیده عزم تسخیر سایر بلاد افغانستان و شه اخوان خود را نمود در این شکر کشی و جنگ و جدال نامیب محمدعلم خان خدمات نمایاں و تدابیر فراوان نمود وقتی تمام افغانستان محیط تصرف مرحوم امیر شیرعلیخان آمد لقب نیابت خود رابه محمد علم خان داده و حکومت تمام ترکستان از بلک راباد و اکته از نخود و بکابل هم بسیار امورات امارت خود را بدستور العمل و صلاح او انجام میداد مشار الی به بیان در حلم وسیاست دوازده سال متجر بود و آن مرحوم صاحب ذیل بخشش و رای پر است و انسابت بزرگی بود چون اجزاء دربار مرحوم امیر شیر علیخان را با دیلیه قریه پشتبان میں هم تادیب خود او باشد بهر نوعی اسمرار باشتباہ انداختند که نایب محدهلم خان تحمل سلطنت ازبرای خود فراهم نموده و ترکستان از یکدخیل و سرار میم هریشه است یا فیلی دارد اگرچه میر ند کوره تون شده بوداما ازکثرت متقی که دربار او و است ایدی با قوال نزمین نموده تکلف شدن محمد علم خان شش هر نفوس شیر راضی نبود لهذا بمکر شاره به پیچی بخیرا نمود کا مال حصار شد مرحوم امیر شیرعلیخان اسبی زنگتر خاصه خود حضورا در عرض تحفه دبیر پایانه سردار ندیم خان مری هفت سنه ۱۲۹۲ آورد و بود باو بخشید و در آن هنگام امال و برای مرحم اطرف مرحوم محمدعلیخان با گرفته اسب است سرکش لکدی پا به آن مرد نامور دره زد و