Page 231

تشكيل نظام سلطنتی آريانا در بخدی « آریانم هوریپو » یا «فرشاهی آریانی» در تمهید این مبحث ذکر شد که مدنیت اوستائی عين مدنيت ویدی و مدنيت ویدی بجای خود دنبالهٔ ثقافت عصر پیش از مهاجرت ویاد گار وانعکاس زمانه مسعودی است که آریائیها در کانون حیات مدنی مشترکهٔ خویش در باختر بسر میبردند و از همین جهت اثرات زندگانی « میهون بخدی» چه از جنبه های مذهبی و مدنی و چه در قسمت های نظام حیات اجتماعی و سلطنتی و غیره در سرود های ویدی واوستائی مشهود است . همان طور که شعرای عصر ویدی در عصر خویش و سرودهای خود از دانایان زمان گذشته و از حکمفرمايان اولیه آريائی مثل یما پادشاه وغیره سخن میرانند و سلسلهٔ دودمان شاهی باختری را به ارباب انواع پیوندها میزانند اوستا هم به عصر خویش به آستانه زمانه های گذشته نظر افگنده اوائل خانواده های سلطنتی و شاهان آریائی را به زمانه های مجهول متصل میکند وباوجودیکه اصل اوستای باختری در اثر حوادث روز گار و جنگ های طولانی با آشوری ها، هخامنشیها و حملات اسکندر مقدونی از بین رفته و آنچه که در دست است بیشتر ثمرهٔ خاطره هائی پریشانی است که در عصر پارتی گردهم جمع شده، معذلك از خلال بعضی قسمت های حقیقی و قديم اوستائی حقایق بخوبی معلوم میشود و صحت آن از روی مقایسه و مقابله سرودهای قدیم وید به اثبات میرسد و با اختلاط اشاره های متن «ودا» و « اوستا »میتوان تا يك اندازه زياد حقايق مطلب را نه تنها در قسمت های مذهبی و مدنی که بذات خود در هر كدام روشن است بلکه خطوط اساسی نظام سلطنتی آريائی باختری را بصورت صحيح رسم نمود . متن اوستا از خانواده های سلطنتی باختر بنام « پاراتاتا » و « کاوی » و « اسپه » ذکری بمیان آورده و اسمای شاهان هر دودمان را بیان کرده است و در بعضی قسمت ها سرود ویدی هم به آن همنواشده و موضوع را روشن تر میکند.