BrowseTārīkh-i Afghānistān → page 205

Page 205

Tārīkh-i Afghānistān · pages 1–527


Page image — the source of record

Scanned page 205 of Tārīkh-i Afghānistān

Machine transcription

(۱۸۰) میگردد. از میان رود خانه های آریانا چهار رودخانه بزرگ آن که عبارت از اکسوس (آمو) هری رود، هلمند واندوس (سند) باشد خیلی مهم و در سر نوشت يك قسمت مدنيت آسيا رول مهمی بازی كرده اند زيرا سواحل زيبا و حوضه های حاصل خیز آنها مهد يك قسمت ثقافت بشر به شمار ميرود . ایربا: در اوایل فصل دوم مفهوم عمومی و خصوصی و اصطلاحی و تاریخی كلیمه «آریا» را شرح دادیم و متذكر شدیم كه آریاهای كتلة باختری به شهادت وثایقی كه از خود باقی گذاشته اند در سرود ویدی خود را « آریا » و در اوستا « ایریا » خوانده اند . با وجود اختلاف زمان بین عصر ویدی واوستائی در اصل مفهوم این كلیمه تغییری پیش نشده جز در لهجه و تلفظ كه آنهم فقط منحصر به حركت حرف اول كلیمه است . اصل مفهوم این كلیمه در عصر ویدی واوستائی «نجیب» معنی داشته و جنبة دین داری در هر دو عصر فوراً بدان اطلاق میشد و بعداً ز آن بادار ومالك وجزو دیگر صفات بدان پیوست میگردید در عصر اوستائی در اثر ایجابات زمان و محیط خارجی كه در مقدمة این فصل شرح دادیم با تقویت یافتن روحیات قومی در آریانا «ایریا» يك اندازه بیشتر مفهوم قومی وملی هم پیدا كرد . در ینوقت ایریا از نقطة نظر دیانت تنها پیروان اوستا را در بر میگرفت واز نقطة نظر قومی وملی بر كسانی اطلاق میشد كه در خاك های اوستائی یعنی در آریانا زندگانی داشتند و اقوام بادیه نشین شمال و باشندگان مازندران و تبرستان اعم از آریائی گرفته تا غیر آریائی تحت این اسم نمی آمدند و اسمای دیگری در مورد آنها اطلاق میشد مانند تورا Tura كه آریا های ویدی شمال اکسوس را در بر میگرفت وازین مسایل در مبحث علیحده سخن خواهیم راند. معنی اصطلاحی كلیمه ایریا در عصر اوستائی بیشتر راستگو ورا ستكار بود و خود میدانید كه اوستا در مسئلة راستی و راست گوئی و راست كاری چقدر اهمیت بزرگ قایل شده بود .

Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.


Cite this page
Tārīkh-i Afghānistān, page 205. Afghanistan Digital Library, New York University Libraries. Machine-transcribed text: Afghan Press Archive, https://afghanpress.org/book/adl1182/205 (accessed [date]).
Permalink
https://afghanpress.org/book/adl1182/205
Machine-readable
JSON · IIIF manifest · Canvas
Source
Afghanistan Digital Library record