Page 170

(۱۰۰) حتی در دوره ویدی هم موضوع وحدانیت خداوند (ج) را حسن نموده بودند. بهمین اساس بعضی از مدققین اظهار میکنند که آریاها اگرچه در ظاهر امر قوای طبیعی را تمجید و ستایش میکردند بالواسطه خالق کل آنها را هم میشناختند . «مستر داس» در اثر خود موسوم به «ریگ وید یک کلچر » (۱) تحت عنوان « وحدت در تعدد» درین موضوع به تفصیل وارد شده و اظهار میکند که در سرود ریگوید تعدد اسمای ارباب انواع مثلاً : اندرا ، میترا ، وارونا ، اگنی وغیره نام های مختلف يك ذات واحد است مشارالیه درین مورد نظریه «مستر گریفت» (۲) را چنین می آرد :« نامهائی که شعرا ذکر کرده اند همه در حقیقت اسمای يك ذات واحد است که قدرت ما فوق کل را تشکیل میدهد و از خود مظاهر مختلف دارد . » مستر داس بعد از ذکر فقرات متعدد متن سرود ویدی تحت عنوان «پراجپاتی » که در ریگوید بنام «هیرانیه گربها » ذکر شده و معنی تحت اللفظی آن « هسته طلائی » است سرود ذیل را می آرد که از آن مفهوم وحدانیت ویگانگی ذات خداوندی روشن میگر ددو تر جمه آن قر اراتی است : «در شروع خلقت نوری تجلی کرد . او ما لك تمام مخلوقات است . او زمین و آسمان را آفرید . آیا او آن نیست که قربانی های خود را به او تقدیم کنیم؟ او که نفس داد، او که قوت بخشید، اوامرش را همه ارباب انواع می پذیرند. سایه او فتا ناپذیر است. آیا او آن نیست که قربانی های خود را به او تقدیم کنیم. او که در سایه عظمت خود یگانه پادشاه ذی روح و جنبندگان است. او که بر انسان وحیوان یکسان سلطنت میکند . آیا او آن نیست که قربانی های خود را به او تقدیم کنیم؟ او که هیماوات، سمودرا ، راشا (۳) شاهد عظمتش میباشند . کسی که این همه مناطق از آن اوست . آیا او آن نیست که قربانی های خودرا به او تقدیم کنیم او که قدرتش اسمان را نورانی و زمین را محکم نگه داشته او که اسمان هارا (۱) صفحه ٤٧٢ (۲) مستر گریفت یکی از مترجمین سرودویدی میباشد (۳) نام های کوه واوقیانوس و رود خانه است .