{"book":"adl1182","page":170,"text":"(۱۰۰)\n\nحتی در دوره ویدی هم موضوع وحدانیت خداوند (ج) را حسن نموده بودند. بهمین\nاساس بعضی از مدققین اظهار میکنند که آریاها اگرچه در ظاهر امر قوای\nطبیعی را تمجید و ستایش میکردند بالواسطه خالق کل آنها را هم میشناختند .\n«مستر داس» در اثر خود موسوم به «ریگ وید یک کلچر » (۱) تحت عنوان\n« وحدت در تعدد» درین موضوع به تفصیل وارد شده و اظهار میکند که در سرود\nریگوید تعدد اسمای ارباب انواع مثلاً : اندرا ، میترا ، وارونا ، اگنی وغیره\nنام های مختلف يك ذات واحد است مشارالیه درین مورد نظریه «مستر گریفت»\n(۲) را چنین می آرد :« نامهائی که شعرا ذکر کرده اند همه در حقیقت اسمای\nيك ذات واحد است که قدرت ما فوق کل را تشکیل میدهد و از خود مظاهر\nمختلف دارد . » مستر داس بعد از ذکر فقرات متعدد متن سرود ویدی تحت\nعنوان «پراجپاتی » که در ریگوید بنام «هیرانیه گربها » ذکر شده و معنی\nتحت اللفظی آن « هسته طلائی » است سرود ذیل را می آرد که از آن مفهوم\nوحدانیت ویگانگی ذات خداوندی روشن میگر ددو تر جمه آن قر اراتی است :\n«در شروع خلقت نوری تجلی کرد . او ما لك تمام مخلوقات است . او\nزمین و آسمان را آفرید . آیا او آن نیست که قربانی های خود را به او تقدیم کنیم؟\nاو که نفس داد، او که قوت بخشید، اوامرش را همه ارباب انواع می پذیرند. سایه\nاو فتا ناپذیر است. آیا او آن نیست که قربانی های خود را به او تقدیم کنیم. او که در سایه\nعظمت خود یگانه پادشاه ذی روح و جنبندگان است. او که بر انسان وحیوان یکسان\nسلطنت میکند . آیا او آن نیست که قربانی های خود را به او تقدیم کنیم؟\nاو که هیماوات، سمودرا ، راشا (۳) شاهد عظمتش میباشند . کسی که این\nهمه مناطق از آن اوست . آیا او آن نیست که قربانی های خودرا به او تقدیم کنیم\nاو که قدرتش اسمان را نورانی و زمین را محکم نگه داشته او که اسمان هارا\n\n(۱) صفحه ٤٧٢ (۲) مستر گریفت یکی از مترجمین سرودویدی میباشد (۳) نام های کوه\nواوقیانوس و رود خانه است .","chars":1645,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl1182/00170.jpg","first_page":1,"last_page":527,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تاريخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl1182/170","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl1182/canvas/170","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl1182/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl1182_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}