Page 884

فتوحات اسلامی جلد ثانی (۲۹۱) ذکر سلطان وقت وقت کسی مقاومت کرده نمی تواند از اهل مغرب لهذا بعرب حاج انصراف رجعت نموده از طمع خود دست شست و بروی باقی ماند که یقین نماید که شوکت فراطقه قریش تمامی رفته بخصوص در مغرب مگر تعصب در شان او نگذاشت که باین نکتہ قائل کردد کہ وَاللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنْتُمْ لَا تَعْلَمُونَ درین زمانهای قریب در مغرب از داعیان حق و قیام به سنت دعوی بر انگیخته شده که دعوت فاطمی و غیره را اظهار می کنند یکی بعد از دیگری تحریص مینماید باقامه سنت و تغییر منکر دین امرا عنا میورزد بیشتر اعتنا براو در امنیت راه ها و اصلاح حال رونده گان زیرا که پیشتر تبہ کاری عربان در راه بود زیرا که در فساد راه خوبی معاش شان بود در تغییر منکر بقدر استطاعت میکوشید مگر لذت دینی در ایشان محکم نشده بود زیرا که مقصد از توبه عربان و رجوع شان از مناهی همان دست کشیدن از جور و غارت بود زیرا که ایشان بنتیجہ تو بہ خود و اقبال بطرف دیانت را غیر از نهب و غارت نمیدانستند زیرا که معصیتی که بدان اشتغال داشته و از ان توبه مینمودند همان کارها بود ان شخص دعوت کننده و بجان جوز او بر پا کننده مشقت را می بینی که در فروع اقتدار و متابعت تعمق ندارند دین ایشان محض اعراض از ستی و جور و فساد است بجهة طلب دنیا و معاش متوجه بودن کمال مقصہ شان میان این طالب دنیا و شخصی که اراده اصلاح خلق را دارد سد ق بسیار است و اتفاق شان مجتمع برای اول رنگ در دین محکم نشده اعراض نمودن از باطل تخیل مینمود حال صاحب دعوت با ایشان در استحکام دین خود و ولایت خود مخالف است نه از بابعین او چون هلاک شود امرشان تحلیل و شوکت شان متلاشی میگردد این کار برای مردی از عرب از قبیلہ سلیم قاسم بن مره نام در صد هفتم در افریقته واقع گردید بعد ازان برای مردی از بیا کان ریاح که در دیانت از شخص اول سخت تر و در طریقت نفس خود قائم تر بود امر هر دوی شان انجام نیافت بعد ازان مردمانی بهمان دعوت ظهور نموده خود را با نها تشبیه نموده تلبیس کردند اسم سنت را ادعا میکنند لاکن برسنت نیستند