Page 611

فتوحاتهای چنگیز (۱۸) رسیدن تا تار بگرجستان نمودند شمس الدین بیک اندازه با ایشان مصالحه نموده و ایشان از تبریز منصرف شده جانب شهر سرا در حلت نموده او را تاراج ومکنه او را بقتل رسانیده از انجا عازم بیلغان که از جمله بلاد اران ست شدند و در هر قریه وقصبه آن گذر نمودند تاراج و خراب وقتل نموده چون در شهر بیلغان رسانیدند از انجا مسجد کردند اهالی شهر از ایشان کینه نمایند و برای افتقا و صلح در خاست نمودند مغول با هم یک شخص معتبر خود را بنام نماینده ی بشهر روانه نمودند آن شخص بمجرد داخل شدن از دست شهر بیا - تلف شد و مغول ها بعد از اطلاع مسله بر شهر هجوم نموده قهر شهر را در ماه رمضان همین سال شش صدو هجده فتح نمودند و بعد شمشیر را در انجا گذاشته کسی را باقی نگذاشتند حتی صغار را تلف نموده و جنین ها را از شکم زنهای باردار بیرون کرده ذبح می نمودند باز نها اول قهر نموده بعد میکشتند و یکنفر از ایشان که بیک خانه ببر یک جماعت میرسید یک از ایشان همه را تمام مینمود و کسی در آن مجلس نبود که دست خود را به بدی بطرفش دراز کند بعد از قبضه شهر دست تطاول باطراف آن نیز دراز کرده در آن نواحی نیز از تاراج و تخریب مضایقه نکردند بعد عازم شهر گنجه که اعظم البلاد اران ست شده چون از کثرت نفوس و شجاعت مردم آن (که در جنگ گرجستان دیده بودند) واقف شده بودند بجنگ اقدام نکرده طلب مال و امتعه نموده به همین مال امر مصالحه انجام یافته از ان صرف نظر نمودند. رسیدن تاتارها بگرجستان بعد از انکه تاتارها از شهرهای مسلمین که آنها هیجان و اران باشد بعضی را بتصرف و بعضی را بصلح فارغ شدند عازم گرجستان شده گرجی ها هم لشکر و اخری در مقابل شان برای جلوگیری سوق داده بودند محض رسیدن تتراها و مقابله با هی شتاب گرجیها لغزیده و منهزم شدند و تترها شمشیر را در آن گذاشته کشتار زیادی از یشان نمودند علامه ابن الاثیر میگوید بمن خبر داده اند که بقدر سی هزار نفر از گرجی با تباه شدند و تتریها هر چه را یافتند تاراج و خراب نموده عادات خود را به پیمانه وسیع درین دیار ظلم فرما شدند و چون شکستی با نیقلیس رسیدند شاه گرجستان که در تفلیس میبود باز عده زیاد را از عساکر جمع نموده پیش باز مغول باز ستاد که شاید ایشانرا از توسط دیار خود مدافعه کند چون این عسکری با دیدند که هیچ یک از نگهبا و کوه با و عساکر و سختی با این طایفه را مانع شده نتوانسته هراس برایشان قبل از جنگ نمود ع هزیمت یافته بتفلیس واپس رفتند تا تار ها هم هجوم آورده بر قدر وحشت و سعبیت که میخواستند تاراج و