Page 1794

شماره ( هفتم ) سال دوم مجله کابل ( ١٤ ) وهمدردی دلالت نموده گمان نمیکنم که دین و مسلك دیگری نموده باشد تصور نباید کرد که مسلمانی کسی را بترك دنیا و جهد و كوشش خوانده باشد بلكه ( لا رهبانية فى الاسلام ) ( ليس للانسان الا ماسعی ) و ( يا ايها الذين آمنو جاهدوا الكفار والمنافقين واغلظ عليهم ) در باب مامور بودن ما بكوشش و مجاهده برهان قطعی است و هیچگاه طلب دنیا از وجه مشروع مانع دین نیست . مال را كز بهر دین باشی حمول نعم مال صالح گفتش رسول دین ما را به نگهبانی ثغور و غیرت و شهامت و حفظ وطن از تعرض اجانب وسلحشوری مامور فرموده . مصلحت در دین ماجنگ وشکوه مصلحت در دین عیسی غارکوه و عجیب اینکه ما مسلمانان ازبی علمی و وحشت از فوائد علمی وسیاسی کناره گرفته بغارها در آمدیم , میدان مبارزه و ننگ و نا موس را برای دیگران گذاشتیم و برغم ما اجانب از علم وهنر وشجاعت , عدل و استقامت و حفظ ما يملك وتعرض براوطان ما برخورده بذروة اعلای ترقی بر آمدند هر چند قرآن مجید فريا : ميكند لا تهنوا ولا تحزنوا و انتم الاعلون ما وا پس تر خزیده در بادیۀ گمنامی سرگردان میگردیم و هر چند دین به ( ولا تأ كلوا اموا لكم بينكم بالباطل ) امر میکند از رشوة وخيانت و بدست آوردن مال از وجوه باطل باز نمی استیم و ( ان الله يامركم بالعدل والاحسان ) را کسی نمیخواند و اگر میخواند دران تفکر نمیکند و به عمل نمی آرد ـــ هر چه هست از قامت ناساز بی اندام ما است ورنه در آيات دين يك ذرة اكراه نيست . رئيس الاحرار سيد جمال الدين افغا نی چنین اظهار دارند : دین اسلام آن یگانه دین است . که ذم اعتقاد بلا دلیل و اتباع ظنون را می کند وسرزنش پیروی کور کورانه را می نماید . ومطالبه برهان را در امور بمتد ینین نشان می دهد . در هرجا خطاب بعقل می کند . وجميع سعادات را نتائج خرد و بینش می شمارد ــ وضلالت را به بیعقلی و عدم بصیرت نسبت می دهد و از براي هر يك از اصول عقاید به نهجی که عموم را سود مند افتد اقامه حجت می نماید بلکه غالب احکام را با حكم و فوائد ٦٤٣