Page 594

(٤٩) میگوید (۱) به وزن «دهر مه راجا» پادشاه داستانی و تصوری عادلی که در ادبیات هند شهرت دارد او را هم پادشاه عادل خواندند. این اسم و عنوان که از روح هندی نمایندگی میکند نشان میدهد که دمتریوس پادشاه یونان و باختری همان پادشاهی که او را «فاتح هند» میخوانند چقدر با مردم اراضی متصرفی هندی خوش رفتاری میکرد و جا دارد که اگر هنگام نبرد او را «فاتح هند» میگوئیم حین اداره بزبان خود هندی ها او را «دهر مه میترا» پادشاه عادل بگوئیم. وسعت قلمرو امپراطوری یونان و باختری در عصر دمتریوس: پیشتر دیدیم که ایوتیدم پادشاه یونان و باختری پدر دمتریوس در راه وحدت خاك آریانا جهد بلیغ نموده و همه ولایات تاریخی و طبیعی کشور را بدور مرکز سلطنت جمع کرد و در آبادی و عمران شهرها و بسط زراعت و تجارت همت گماشت و حتی به ماورای پامیر و اندوس هم دست یافت در حقیقت توجه این پادشاه بزرگ در وحدت خاک آریانا وبذل مساعی او در آبادی داخل کشور ووضع اصول صحیح اداری و پیروی سیاست عاقلانه با خارج زمینه را برای اقدامات کشور کشائی پسرش دمتریوس سراسر آماده ساخت زیرا وقتیکه «ایوتیدم» وفات کرد و دمتریوس بر تخت باختر نشست کاری برای او نمانده بود جز اینکه به توسعه متصرفات دولت یونان و باختری کوشش کند وطوریکه دیدیم به مجرد جلوس به این کار متوجه شد. یا فتوحات اسکندر یا تصرف تمام اصل خاک هندی دولت موریا او را متوجه هند ساخت و هر دو نظریه را عملی کرد زیرا اسکندر کنار جیلم متوقف شده بود و او تا سواحل گنگا بطرف شرق پیش رفت و تمام خاک دولت موریا را در هند متصرف شد. از اصل خاک تاریخی آریانا فقط ولایت جدروزیا که تا حال بیرون مانده بود در عصر او به سائر قطعات مملکت پیوست شد و دامنه متصرفات هندی چه به طرف حوضۀ گنگا و چه بطرف دلتای سند وسواحل خلیج کامبی وسعت خیلی زیادی اختیار کرد پنجاب ایالات متحده (۱) صفحه ۱۷۸ یونانی ها در باختر و هند .