Page 375

(٣٥٤) مسكون و زمین دار بودند و چهار دیگر حیات بدوی و کوچی بسر می بردند. و قرار ذیل اند: شش قبیلۀ اولی: پاسار گاد - مرفیان - ماسپیان، پانتالیان، و روسیان، گرمانیان. چهار قبیلۀ کوچی: دانی ها Daans، مردیان Mordian دروپيك ها Dropicans و ساگارتها Sagartians چون قبایل مذکور باز از حیث درجه و اهمیت بین خود فرق داشتند، مهمترین آنها سه قبیله اول الذکر پاسارگاد، مرفیان و ماسپیان بودند و در میان اینها هم قبیلۀ پاسارگاد بر دیگران برتری داشت. نا گفته نماند که «پاسار گاد» تنها اسم قبیله ئی بلکه اسم اولین پایتخت آنها هم بشمار میرود که «استیفن» بیزانتی آنرا «پاسارگادی» خوانده «و خیمه گاه پارسیها» ترجمه نموده و شکل اصلی آن شاید قراریکه «کنتوس کرتیوس» Quntus curtius میگوید پارساگادی Parsagadae بوده باشد (۱) که محل آنرا در مقام «مرغاب فارس» تعین نموده اند. بهر حال «پاسار گاد» مهمترین قبیلۀ پارسوا است و هخامنشی عشیرۀ کوچکی ازین قبیله است که از میان آن شاهان پارس ظهور کرده اند و اصلاً هخامنش هم اسم رئیسی بوده که عشیره اش هم بنام او شهرت یافته است. وضعیت هخامنشی ها پیش از سیروس: پیشتر ذکر شد که قبایل پارسوا مدتی تحت سلطۀ اشوری و بعد از عصر فراورتس تحت نفوذ و امریت مادها آمدند. از وضعیت قبایل پارسوا درین دوره ها چنین معلوم میشود که بر خلاف ماد برای احراز آزادی و تشکیل حکومت اقدامی نکرده و خصوص بعد ازینکه آمریت و اداره بدست شاهان ماد افتاد پارسیها سراسر منقاد و فرمان بردار بودند تا اینکه کوروش بواسطۀ استیاگ سلطنت مادرا برانداخته و سلسلۀ هخامنشی را بنیاد نهاد. (۱) صفحۀ ٢١٠ جلد اول «راولسن هرودت» لندن ١٨٦٢