Page 352

(۳۳۱) نوك نیز وطویل میساختند . شمشیر های این وقت معمولاً کوتاه ودودمه بود و بیشتر شباهت به قمه ها و پیش قبض هائی داشت که تا حال درمیان قبایل پشتون و نورستانی دیده میشود. در آخر این را هم متذکر میشوم که یما پادشاه قرار شرح اوستا خنجر مزین طلائی داشت که علامۀ نیروی سلطنتی او بود (۱) زبان زند : در فصل دوم تحت عنوان «زبان ویدی» (صفحۀ ۱۶۰) متذکر شدیم که آریاهای کتلۀ باختری بیکی از السنه هند و اروپائی تکلم میکردند که مدققین در اول وهله آنرا «زبان باختری» و بعدها به نام های زبان «آریا» یا «هند و ایرانی» موسوم ساختند. درین هیچ شبهه ئی نیست که مهد نشوونمای این زبان باختر و کانون بزرگ انبساط وتوسعه وظهور شاخه های مهم واساسی آن سرزمین آریانا است . در فصل دوم متذکر شدیم که از زبان آریائی باختری شاخه ئی که اول نشوونما کرد و نمونه های اولی آن با سرود های ویدی در دست است زبان سرود های مذکور است که آنرا مدققین «هند و آریا» گویند وبنام «ویدی» هم یاد شده وماهم آنرا بهمین اسم شرح دادیم . از همان زبان آریائی باختری موازی با زبان ویدی زبان های دیگری هم در آریانا جدا شده است. از آن جمله یکی زبان گات های اوستا است که معمولاً آنرا بنام زبان «زند» یاد میکنند . این زبان را هم در اوائل بعضی از مدققین زبان باختری خوانده اند و اوستائی هم گویند ولی بیشتر به زبان «زند» معروف است .میان آخرین نمونه های ادبی که بزبان وید در کشور ما بمیان آمده وقدیم ترین نمونه که در زبان زند ظهور کرده است مانند «گاتها» فرق خیلی کم است تشابه کلمات بین این دو زبان کشور از حد قیاس بیرون است و بامراعات جزئی تبدلات صوتی که آنهم اصول معینی دارد میتوان حتی پارچه های شعر يك زبان را به زبان (۱) در قسمت اسلحه از مبحث جنگ و آلات جنگی جلد دوم مدنیت ایرانی های شرقی در زمان قدیم تالیف گایگر استفاده شده .