Page 262

(٢٤١) کاوی یوسان ، کاوه یوسا ، کی کاؤس : کاوه یو سان یا کا وه یوسا یا کی کاؤس پسر « کاوه کواقا» یا کیقباد است که بعد از وفات پدر بر تخت بخدی جلوس کرد . قراریکه در مقدمه این مبحث اشاره نمودیم اسم «یوسان» یا «یوسا» بصورت «یوسانا» ومتصل به کلمه « کاوی » در سرود های ویدی هم ذکر شده ولی آنجا مطلب ازيك نفر ریشی دانا موسوم به «یوسانا» است . آبان یشت فقرۀ ٤٥ راجع به کاوه «یوسا» کی کاؤس چنین میگوید : « کاوه یوسای دلاور و خیلی دانا به« اردوی سورا اناهیتا» (ربة النوع اب) بالای کوه «ارزیفیه» (۱) صد اسپ ، هزار نرگاو وده هزار گوسفند قربانی کرد و خواهش نمود که بر تمام ممالك حکمعفرمائی کند و فرمانش بر تمام انسان ها وظالمها و کورو کر جاری گردد . انا هیتا این استدعای او را پذیرفت » . کاوه یوسا جوان زیبا و قشنگ و باحرارت بود و بسیار میل داشت که برطبق آرزو و سیاست شاهان سلف آریانا دشمنان تهذیب آریانی را در شمال و غرب محو و نابود کند وخاك آنها را متصرف شود چنانچه اول از همه بنا گذاشت که بطرف سرحدات غربی آریانا رو آورده ومخالفین تهذیب آریائی را که در مازندران بودند از بین بردارد. در اوستا این مردم بحیث «دیوها وشياطين مازانا» چندین جاذ کر شده اندوسیاست پادشاهان خاندان پیشدادی و کیانی آریانا این بود که با ایشان جنگ کنند . «شیا طین مازانا » یا «دیوهای مازند ارن» عبارت از اهالی بومی این قطعه است که دار مستقرایشان را نژاد وحشی میخواند.(٢) ایشان غیر آریائی بودند (۱)یکی ازقلعه های البرز بودوازطرف جنوب بر صفحات بخدی حاکمیت داشت. داستان ها میگویند که کی کاؤس بالای کوه البرز هفت قصر ساخته بود اهالی بلخ بدون اینکه اسم پادشاه یادشان باشد نقل میکنند که پادشاهی در زمان قدیم باغ وقصر بالای کوه البرز ساخته بودو آب بامشك در پشت خرهای قشقه دار بالامیکرد . (٢) نوت ٣٢ صفحه ٣٧٣ جلددوم ترجمه زند اوستا، فرانسوی