Page 1157

( ٥٦٢ ) کملم یا کلمو : بقرار ترتيب البيرونی سومین کابلشاه بر همنی ( کملم ) نام داشت که او را ( کلمو ) هم تلفظ میکنند . محمد عوفی در جوامع الحكايات خود معاصر عمر و لیث صفاری از او بنام ( کلمو ) و به صفت رای هندوستان یاد کرده و راجع به فتح « سكاوند » بدست « فردعان » شحنه زابلستان قصه ئی نوشته دلچسپ که اینجا متن آنرا نقل میکنیم : « چنین آورده اند که عمر و لیث شحنگی زابلستان به فردعان داد و با چهار هزار سوارش بدان جانب فرستاد و در آنوقت معبد بزر گتر هند وان « سکاوند » برد و در اقصاء هند وستان بزیارت بتان آن موضع تبرك کردند . و فردعان چون به زابلستان رسید لشکر کشید و سکاوند را بکشاد و بتانرا بشکست و بت پرستان را بر انداخت و بعضی از غنایم به لشکریان داد و باقی به عمرولیت فرستاد و فتح نامه نوشت و از وی مدد خواست خبر فتح سکاوند به کلمو رسید که او رای هندرستان بود و لشکر بیحد جمع کرد و سپاهی فراهم آورد و روی به زابلستان نهاد و فردعان چون خبر آمدن سپاه هند بشنید ، هندوئی چند را بدست آورد تا روی به هندرستان نهادند و در لشکر گاه کلمو رفتند و گفتند فردعان چون سکاوند را گرفت در حال به اطراف ولایت کس فرستاد و لشکر ها بخواست و دانست که هر آینه هندوان آنرا بیغمامی کشند و این ساعت چندان لشکر مسلمانان بروی جمع شده است که اقطار زمین از ایشان تنگ آید و در عقب لشکر عمرولیت بخواهد رسید و ایشان عزم کرده اند که شما را در تنگ نائی آرند و جمله را بکشند . رای کلموچون این خبر بشنید همان جا مقام کرد و در لشکر کشی آهستگی پیش آورد تا فردعان را از خراسان مدد رسید و پیش آن جماعت را امکان نبود که باوی مقاومت کنند و بد ین حیلت لطیف بر مراد خود فیروز آمد .» ( ١ ) این حکایت دارای اهمیت زیاد و بر نکات چندی روشنی می اندازد ( ١ ) جوامع الحكايات نسخه قلمی موزه کابل.