Page 1061

(٤٧٤) خاك هند در دست نیست یکی از راهبین موسوم به « کسمام Cosmas » کتابی در حوالی ٥٤٧ مسیحی نوشته و در آن از یکی از پادشاهان یفتلی بنام « گولاس » Gollas حرف میزند و او را حکمفرمای هند میخواند و میگوید که تقاضای خویش را مبنی بر پرداخت خراج به پشتیبانی دو هزار فیل جنگی وقوة زیاد سواره نظام تحمیل نموده بود . بعضی از مدققین «گولاس» پادشاهی را که دوهزار فیل جنگی در اختیار خود داشت همان « می هیرا کولا » میدانند . و نست سميت بصورت یقین «گولاس» مذکور را « می هیرا کولا » میشمارد (۱) همین مدقق شهر قدیم بلخ را پایتخت دیگر می هیرا کولا و بامیان و بادغیس را مراکز نظامی یفتلی ها محسوب میدارد و میگوید که هند درین وقت حیثیت يك و لایت هنها (یفتلی ها) را بخود داشت (۲) خلاصه با اینکه معلومات دقیق در دست نیست اینقدر میتوان گفت که نفوذ دولت یفتلی آریانا که با « تورامانا » تا پنجاب رسیده بود در عصر پسرش « می هیرا کولا » در اکثر نقاط هند انبساط یافت و قوه تعرضی مدحش پادشاه یفتلی شیرازه امپراطوری گویتا و مقاومت امپراطوران انرا بکلی در هم شکست و امپراطوری گوپتا را به يك دسته امارات محلی تحویل داد و پیش رفت او هرج و مرج فوق العاده در هند تولید نمود . « می هیرا کولا » در هند با حدت وشدت فوق العاده سلطنت نموده و فتوحات بزرگ او را بعض منابع هندی به خون ریزی های وحشت ناک تعبیر کرده اند . پوره معلوم نیست که می هیرا کولا تا کدام سال در هند سلطنت نمود ونفوذ یفتلی ها چطور در آن سامان خاتمه پذیرفت . تا جائی که از روی بعضی کتیبه ها معلوم میشود بعد از ینکه امپراطوری کوپتا در هم شکست بعضی از شهزادگان در نقاط مختلف شکل امرای محلی بخود گرفتند ( ۱ ) ارلی هستری آف انديا ص ٣٣٦ . ( ۲ ) ارلی هستری آف انديا ص ٣٣٥ .