Page 314

شعرالعجم حصه چهارم ۳۰۵ (۳) از همین اثرات بود تمام سراپای معشوق چمن زار است یعنی قدش را با سرو، مویش را با سنبل، چهره اش را با گل، چشمانش را با نرگس، دهنش را با غنچه، خطش را با سبزه، دندانش را با شبنم، ذقنش را با سیب ، سینه اش را با تختهء سوس، کمرش را بارگ گل تشبیه می دهند * نکته :- تشبیه دادن چشم با نرگس عام است لکن چون نرگس را دیدم گل آن یک گل مدور و عمیقی است که با چشم مناسبتی نه دارد- از تفتیش و تفحص معلوم شد- که آغاز مر این شاعری ها بمه ترکان بود- و چشم آنها علی العموم خورد و گرد می باشد- بنابرین قدماء تعریف چشم خورد را چنین میکنند :- ع بت تنگ چشم اندر آغوش تنگ از همین جهت تعریف چشم سبز گون نیز موجود است ع :- نرگس نیلوفری مژگان زرین را ببین ع :- حذر کنید ز چشمی که آسمان گون است ہ نگاه نرگس نیلوفری کشنده تر است که فتنه از فلک لاجورد می خیزد پس از بچه های ترک که نوبت بغ بچه ہائی