BrowseSirāj al-akhbār → page 1486

Page 1486

Sirāj al-akhbār · pages 1–1787


Page image — the source of record

Scanned page 1486 of Sirāj al-akhbār

Machine transcription

شماره ۹ سال پنجم از بهر اقامت هول و جباريت خويش برمزار مقدس امام رضا در مشهد کلوله توپ باریدند — و خزائن ثمینه و جواهر غریبه ازان روضه متبرکه بصارت بردند ازین واقعه نیز ایرانیان اشک خونین ریختند. (ه) انگلیس وروس عمداً ادارهٔ ملک را چنان خراب و فاسد نمودند که حاصل بسیار کم شد و شوکت حکومت باقی نماند — پس انگلیسها پول برای اداره قرض دادن آغاز کردند — اماصرف چند هزار پوند دربار ویسود اضعافاً مضاعفة ! در ایران چنانکه در دیگر بلدان ملت منقسم بسه طبقه است اعلی واوسطه وادنی مردم از طبقه اولی زمام حکومت بدست خود دارند. نا اکثرین ایشان از پندار پر و از احوال عالم بیخبر و از حب وطن بی بهره اند. برای پول ملک و ملت را میفروشند. و مردم طبقه سفلی والحقیقت مصداق عوام کالا لعام هستند. ترياك مردمی شانرا بر باد داده. وانهماك عنبائت ايشانرا بدرجه بهائم رسانده است — اکنون باقی ماند طبقه وسطی — در میان ایشان مردم با غیرت و حمیت و وطن پروری بسیاراند — اخلاص دارند. اما نفوذش بمقدار علم و معرفت ايشان ظهور می آید این طائفهٔ اخیره، چون تغلب روس و انگلیس وسفاکی وجاری این هر دو در ایران ملاحظه کردند. عرق ناموس ایشان محرک آمد — جماعهای پنهان و آشکارا برای خلاص وطن عزیز وجود آوردند. و کوششهای نمایان بکار بردند — چون ماهران حیل سیاسی از روس و انگلیس از مساعی وطن پروران ایران آگاه شدند. مردمان وطن فروش را از طبقه اولی بدست آورده شیرازه اصلاح و ترقی را برهم زدند — در همین جنگ و جدل فیمابین مصلحین و مفسدین این سالهای اخیره در گذشت — و حالت ایران روز بروز ابتر گردید — و نفوذ روس و انگلیس در شمال و جنوب ایران روز افزون شد — درین اثنا این جنك عالمگیر در یورپ آغاز شد — برای طائفهٔ وطن دوست ایران یک فرصت غیر مترقبه روی نمود. ایشان ازین فرصت استفاده کردند و با وکلای دولت المان اتفاق کرده برای استقلال ایران وعده گرفتند. علاوه ازین مدد مادی و معنوی هم تایک درجه از ایشان حاصل نمودند — پس ایشان نوجوانان روشن دل و دماغ را که در یورپ تحصیل کرده بودند. طلب داشته بهمه طول و عرض ایران برای فهمانیدن حقیقت مسئله بمردم ایلات وقبائل منتشر ساختند. مسئلهٔ جهاد اکبر را شرح داده حالت خطر ناك وطن را بمعرض بیان آوردند — و مردم ایلات را که بجوهر مردانگی آراسته اند. بر بیرون راندن روس و انگلیس از ایران آماده کرده منتظر فرصت نشستند — درین سال گذشته سعی ایشان در تبدیل کردن رای قوم بجانب مطلوب بزرك غالباً مشکور گردید — و هزیمتهای روس و انگلیس و مظفریهای المان و استریا و ترکی دل ایرانیان را قوت و جرأت بهم رسانید. هر چند که ملت ایران برای اخراج روس و انگلیس از ایران مستعد و مصمم گشته — از بهر بدست آوردن مراد خواستند که حکومت را با خود همساز و همر از نمایند. تا ملک و ملت از فتنه خانه جنگی مصون باشد — بویژه خواستند که شاه ایران را از طهران بیرون برده باصفهان یاجائی دیگر در وسط ایران مقر حکومت قرار دهند. تا از حملهٔ روس ایمن باشند — روس لشکر خویش را در انزلی و قزوین. وغير ها که بغرب و جوار طهران واقع است فراهم آورده تا بوقت ضرورت بطهران قابض شود - از نجا است که فرقه ناجیهٔ ايران باسفيران عثمانی والمانی و اطریشی در ساخته منصوبه بیرون بردن شاه را از طهران درست کرده بود. ولیکن خانتین ملت که بیول روس وانگلیس ناموس ملک و ملت را فروخته اند بسفیران روس و انگلیس اطلاع داده مانع نقل شاه از طهران گشتند — اظهار دوستی روس و انگلیس از جانب شاه ایران و داخل کردن فرمان فرما وعین الدوله در هیئت وزرا چیزیست مجبوری و سراسر خلاف خواهش ملت ایران — واقعهٔ دهم ماه نومبر سنه ۱۹۱۵ در شیراز را مشتی نمونه از خرواری از حسیات و ارادات قوم ایرانیان توان پنداشت حسب اطلاعات مطبوع در جرائد انگلیسی چنان مینماید که دهم ماه نومبر مردم شیراز کلیه بخلاف انگلیسان برخاسته قواصل جنرل انگلیس و دیگر مردان انگلیسی نژاد را گرفته اسیر کردند. و زنان و نیکان ایشانرا به بوشهر برده صحیح و سلامت بدست صاحب منصبان بحری انگلیسی حواله نمودند. لشکر جندار مه یعنی ضابطیهٔ منتظمهٔ شیراز هم شريك ملت شده در گرفتاری انگلیسان و بیرون فرستادن زنان و بچگان ایشان كمك نمودند. از احوال مذکوره هویدا گشت که منصوبهٔ خلاص کردن ایران از چنگال روس و انگلیس خیلی قوت گرفته است. پیش از زمان دراز ایرانیان باشاه ایران یابی شاه مدد چندارمه که قریب سی هزار فوج منتظم است و اعانت مردم ایلات بک کوشش بلیغ در اخراج روس و انگلیس از ایران خواهند کرد. البته ایشان منتظراند بظهور حرکت انقلابیۀ در هندوستان ( زیرا که در هندوستان سازشها بخلاف حکومت انگلیس روز بروز در ترقی است ) و بشمول مسلمانان قرب و جوار در جهاد اکبر، و با آغاز شدن جنگ در مصر — حق بجانب ایرانیان است — چنین فرصت غیر مترقبه برای آزاد شدن مسلمانان از ربقهٔ عبودیت انگلیس و روس و فرانس و نیز برای اتحاد اسلام باز نخواهد آمد — فرصت جو نوبهاری در عمر شخص و قومی گر رفته باز ناید مثل شباب زائل — امضا ( لك سياح ) خبرهای ایران ورود قور خانه منجیل - دیروز بعد از ظهر هشت کاری قورخانه با ۳۵ نفر سالمات و ده نفر قزاق روس وارد منجیل شده امروز قبل از آفتاب عازم قزوین شدند ورود سوار آلمانی اسد آباد - دیروز يك عده سوار آلمانی با یکنفر صاحب منصب از سمت کنکاور وارد اسدآباد شده دو سه روزی اقامت دارند تا عقب مانده برسد و هر نقطه را که معین نمودند توقف نمایند. سوار آلمانی اسد آباد - دیروز عده سوار آلمانی وارد شده بسمت همدان حرکت کردند حرکت در پایکی برازجان - در پایکی حکمران بنادر با چند نفری از همراهان از راه شیف از براز جان عازم بو شهر و حرکت کردند

Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.


Cite this page
Sirāj al-akhbār, page 1486. Afghanistan Digital Library, New York University Libraries. Machine-transcribed text: Afghan Press Archive, https://afghanpress.org/book/adl0616/1486 (accessed [date]).
Permalink
https://afghanpress.org/book/adl0616/1486
Machine-readable
JSON · IIIF manifest · Canvas
Source
Afghanistan Digital Library record