Page 12

۳ نمبر ۱ تشکیل یافته بود. اول سفرۀ امیر حضور پر نور مبارک بود که بر سر سفره وجود مسعود کایناتی شرف افزای عزو اجلال گشته شهزادگان عظام و سرداران ذوی الاحترام و دیگر ذوات گرامی که شرف استاده گی این میز حضور را منوط به اعضای تشکیل یافته این خوان نعمت بود. از دوم سفره میزی بود که برای عبید و منصبداران لشکری و ملکی و نظامی وضع شده بود. سوم سفره بود که برای خوانین کرام و معترین شهر گسترده شده بود. چهارم طعام دادن برای غربا و فقرای آنان بود که بهر کس کاسه و طبق خود را آورده و طعام پخته لذیذه داده عاطفت بادشاه رعیت پرور مرحمت گستر خود را گرفته در بردن بخانه های خودشان و یا خوردن در همان جا مختار بودند. میز های چای نوشی و میوه خوری و شربت نوشی و آبدان هایکه با یخهای طبیعی آب آن سرد شده بود، در سر هر هر وضع و ترتیب یافته بود. بمجرد نواخته شدن طوپ غروب آفتاب هر کس بهر چیز که دلشان میخواست افطار کرده به امامت خود راتب شامانه نماز مغرب را ادا مینمودند. بعد از ادای نماز هر صنف بر سفرهای خودشان جمع آمده و صرف طعام میشدند. به ۹ بجه شب یک طوپ نواخته شده و مردمان را برای حاضر شدن نماز تراویح آگاه ساخته فوج فوج مردمان در جامع شریف شرکت [شیر گاو؟] را جمع، عده تشکیل میدهند و به ده بجه ذات علیحضرت پادشاهی در جامع تشریف آورده بصلاة تراویح آغاز میشد. ۱۵ دقیقه امامت و تلاوت را حافظ چند منظور خوش الحان محاسن اداء مینمودند که الحق در سرعت و جودت و تلاوت و حسن قرأت هزاران تحسین و آفرین بود و الحاصل بهمین کیفیتی که بیان گردید در ظرف ده شب کامل عشره اول ماه مبارک از ابتدای سوره شریفه فاتحه تا انتهای سوره شریفه و الناس، کلام قدیم حضرت صانع علیم حکیم جل و علا در نماز تراویح ادا کرده شده و شب دهم مراسم ختم شریف بجا آورده شد که در شب ختم شریف نیز سفره ضیافت جشن ختم از طرف خوان سالار خوان مائده نعمت حضرت ولیعهد مقدس با ترتیب بسیار عجیب و لطیف نیز روشنی بخش چشمان بینندگان گردیده کمتری بهر مطالعه کنندگان گرام عرض مینمایم که در اثنائیکه در اول بار وارد پای تخت عالی بحیث آن شده بودم این همین چمنی که حالا دیده میشود نبود سطح زمین تا درجه با سبزه های چمنی مستور بود ولی از [تری؟] و نرمی و تازگی و شادابی هیچ اثری در آن موجود نبود و بجای صافی و همواری آنکه درین وقت در آن دیده میشود پستی ها و بلندیها و چقوریهای پر آبهای متعلقه موجود بود نه چنان پایان جنسهای مختلف در آن چیده میگردند. از مدت سه چهار سالیست که نظر کیمیا اثر سراج الملة والدین پادشاه ما بسوی عمران آن توجه فرموده امروزه روز به این نظافت و تری و تازگی و رونق و صفا و همواری نیکه دیده میشود واصل گردیده است. حالا باز بر بیانات ترتیبات و انتظامات خیمه گاه همایون رجعت نمائیم. خیمه گاه معلی پایه گاه همایون قریب سمت جنوبی چمن مذکور در مقابل جامع شریعت بسیار بزرگ دیدگاه، که از عمارات خیریه جناب غفران مآب خاقان سابق مرحوم جنت مکین حضرت ضیاء الملة والدین) است بر پا شده بود. اما خیمه گاه که گفته شد چنان گمان نشود که یک چند خیمه و خرگاهی در بیجای بر پا شده باشد ! نی بلکه خیمه گاه همایونی مناسب از خیمه های بسیار عالی و ظریف معتبریست که عبارت از اطاقها و تاقهای نشیمن خواب و توالت حتی جامع و حمام و غیره میباشد. طرز ساخت و وضع ترکیب این خیمه ها اینکه از اختراعات نفس نفیس پادشاه خردمند عدالت پسند ماست از خیمه به خانه زیاده تر مشابهت میرساند که هیئت مجموعه آن مثل یک سرای با شوکت و سلطنتی را بنظر جلوه میدهد. بیت از یک طاق نصر مصنوعی بسیار بلندی که با گلها و بیرقهای رنگارنگ تزیین یافته بود بر یک جاده عریض بسیار خوش نمائیکه با سنگ ریزه های مصفا که تفریش شده بود و در دایره خیمه گاه در آمده میشد و دو طرف این جاده را خیمه های بسیار خوش نمای در بر گرفته بود و در آخر جاده مذکور یک میدانچه بسیار دلکشای بسیار با زینتی ساخته شده بود که اصل خیمه گاه همایونی درینجا بود سرایهای لطیف دو طرفه این میدان و خود میدان با گلها و بیرقهای رنگارنگ و چراغ های بسیار بزرگ و در شب با کالیسین بوتهای رنگارنگ تزیین و تنویر شده بود. شکل خوان