Page 110

١٠٣ چشمانش مقابله خواهند نمود و الا بدا بحالت حیات! و این سعادت عائلوی تنها متوقف بر ایفای وظایف عائلویست فقط. مسلک هر عملی که مصدر آن اراده باشد، سلوک نامیده میشود، چون گفتن دروغ و صدق یا اعمال کرم و بخل ؛ و اعمال انسانرا اساسهای نفسیه ایست که مصدرشان میباشند، مانند غریزه و عادت، و حواس اما ما این اساسهارا درک نمیکنیم، بلکه تنها بآثار و مقتضیات آنها که عبارت از سلوک است متخس میشویم اعنی انسان به غریزه خود متخس نمیشود بلکه اعمالیرا که نتیجه آن غریزه باشد دیده و شناخته میتواند. پس منبع هر مسلک یک مصدر نفسیست، و یک باحث و مدقق اخلاقیر ا تنها دیدن ظواهر امور قانع نمیکند چنانچه عالم طبیعیرا ظواهر اشیا قانع نساخته، پی تدقیق مصدرا ے اصلی که علل و اسباب آن ہا باشد میبراید، نیز مصلح اخلاقی باید تنها نظر خود را بسکے