Page 515

جلد اول كتاب ادب القاضي ۵۰۶ بر زنان بی شوهر پس قاضی ضامن بگیرد از ان زنان و نگذارد اورا بدست شخص عادل همچنین اگر باشد دختر دوشیزه در سرای پدر خود یعنی اگر دعوی کرد شخصی بر همین دختر دوشیزه بعد گند؟ قاضی اورا از پدر او و نگذارد اورا قاضی بدست شخص عادل امراة فى جل ادعت انه تزوجها نكاحا فاسدا واقامت بينة على ذلك وهو يزعم انه تزوجها نكاحا صحيحا فانه يعزلها ملا عبد الحق ويضعها على يدى عدل وكذلك رجل ادعى امة في يد رجل وقال بعتها من هذا للعبد الكثير الذى هى فى يديه بيعا فاسدا واقام على ذلك بينة وقال الذي هي في يديه اشتريتها شراء صحيحا وقال هي جاريتى لم اشترها منه فالقاضي يعزلها كذا فى محيط السرخسی (عالمگیری) زنی با مردی بود دعوی کرد همین زن که بدرستیکه این مرد مرا بنکاح فاسد گرفته است و گذرانید شاهد انرا بآن نکاح فاسد و آن مرد میگفت که بدرستیکه بنکاح صحیح گرفته ام اورا پس بدرستیکه جدا کند قاضی آنزن را ازان مرد و بگذارد اورا بدست شخص عادل تاکه تحقیق حال او شود و همچنین حکمت که مردی دعوی کرد کنیز یرا در دست مردی و گفت که من این کنیز فروخته بودم این کنیز را باین کس که بدست اوست بفروختن فاسد و گذرانید بان فروختن فاسد شاهد انرا و آن ذوالید گفت که خریده بودم این کنیز را بخریدن صحیح و یا گفت آن ذوالید که این کنیز از منست نخریده ام اورا ازین مرد پس قاضی جدا کند آن کنیز را ازان مرد ذوالید همچنین ذکر شده در کتاب محیط سرخسی حر عبد فى يدى رجل ادعاه رجل انه عبده فاقام على ذلك شاهد لا يفرعها القاضى لم يؤخذ من يدى المدعى عليه ولكن يأخذ القاضي من المدعى عليه ضيلا بنفسه وبنفس العبد ثم يأمر القاضي المدعى عليه ان يجعل الكفيل بنفسه وكيلا بالخصومة حتى انه اذا غاب ولم يقدر الكفيل على حضاره فالمدعى يخاصم الكفيل ويقضى القاضي عليه لكن ان ابى المدعى عليه من جعله وكيلا فالقاضي لا يجبر عليه بخلاف ما اذا