Page 47

جلد اول ۳۸ مقدمه او السنة او غير هما من بالحجّه لم يكن ملوما ولا ملوما بل كان ماجورا محمودا وهو فى سعة منه وهكذا افعال الائمة المتقدمين فاما الذى لم يكن من اهل الاجتهاد فانتقل من قول الى قول من غير دليل لكن لما رغب من غرض الدنيا وشهوتها فهو مذموم أثم مستوجب للتأديب والتعزير لارتكابه المنكر فى الدين واستخفاف بدينه ومذهبه (تنقيح حامدية) گفته است در کتاب جواهر فتاوی که اگر مردمی از اهل اجتهاد بود و بیدار شد از مذهب خود بیک مسئله یا در زیاده از یک مسئله باجتهاد بسبب انچیزیکه ظاهر شده بود او را از دلیل که آیت است یا حدت یا غیر از آیت وحدیث از دلیلهای شرعی درینصورت آن مرد مجتهد ملامت کرده نمیشود و نه بد گفته میشود بلکه اجر داده میشود و ستایش کرده میشود و آن بیزار شدن او رواست و همچنین بود افعال علمای متقدمین رحمهم تعالی اجمعین و اما آن شخصی که از اهل اجتهاد نباشد پس بگردد از یک مذهب بدیگر مذهب بغیر از دلیل لیکن این گردیدن او بسبب آن بود که رغبت داشت بچیزی از غرض دنیا و شهوت آن پس درینصوت این شخص غیر مجتهد باین گردیدن بد گفته شده و گنهکار است لایق ادب دادن و تعزیر است از جهت اختیار نمودن او کار ناروا را در دین و از جهت سبک نظر کردن او بدین و مذهب خود والرجوع عن التقليد بعد العمل باطل بالأتفاق وهو المختار فى المذهب (رد محتار) صرح بطلان المحقق ابن الهمام فى تحريره ومثله فى اصول الآمدى واصول ابن الحاجب وجمع الجوامع (رد المحتار) و برگردیدن از تقلید و متابعت صاحب مذهب پس از عمل کردن بمذهب او باطل ال باتفاق علمای سنی و انیست برگشتن از مذهب و همین حکم برگزیده شده است در مذهب و تصریح کرده باین حکم محقق ابن همام در تحریر خود و مانند این حکم است در اصول آمدی و اصول ابن حاجب رحمهم الله تعالی و كتاب جمع الجوامع ولو قضى فى المجتهد فيه مخالفا لرأيه ناسيا لمذهبه نفذ عند ابى حنيفة