Page 623

جلد چهارم ۶۱۴ کتاب دعوی اذا اقام رجل البينة علي عبد في يد غيره انه عبده ولد في ملكه ووقت البينة وقتا معلوما والعبد اكبر من ذلك واصغر فانه يعرف لا تقبل هذه الشهادة (خزانة المفتين) وقتیکه گذرانند مردی گواهان را بغلامی که در دست دیگری بود که بدرستی این غلام از تست زاده شده است در ملک من و بیان کردند گواهان وقت معلوم را و آن غلام بزرگ تر بود از ان وقت یا خردتر از ان بود و بدرستیکه او مشهور بود بآن قبول کرده نمیشود این گواهی امة في يد رجل اقام رجل البينة انها امته ولدت بلد كذا قضى بها له على هذا الرجل واقام ذو اليد البينة انها امته ولدت في ملكه فهذا على ثلاثة اوجه الاول ان شهد ان فلانا القاضى قضي بها له عليهم لا يبينوا سبب القضاء فانه تقبل بالقضاء ولا يقبل بنية ذي اليد عمال المفتين کنیزی در دست مردی بود گذرانید مردی گواهانرا که بدرستی این کنیز از منست او بدرستی قاضی فلان شهر حکم کرده با و برای من بر این مرد و ذو الید گواهان گذرانید که بدرستی او کنیز منست زاده شده است در ملک من پس این مسئله بر سه وجه است وجه اول اینکه اگر گواهی دادند که بدرستی فلان قاضی حکم کرده بود بآن کنیز برای او برذوالید و بیان نکردند سبب حکم قاضی را پس در ین وجه عمل کرده میشود بحکم قاضی و قبول کرده نمیشود گواهان ذو الید الثانی اذا بينوا سبب القضاء بان شهد ان القاضي اقرعنده ثم قضى على هذا بشهادة شهود شهدوا عنده انه ماله او اقرانه قضي له ببينة النتاج فانه ينقض القضاء بالاتفاق لانه لايكون اعلى حالا من المعاينة وذو اليد لو اقام البينة على النتاج بعدما قضي التاخي عليه بالملك المطلق بالنتاج تقبل بينته وقضى له بها ويبطل القضاء وكذا اذا قضى عليه بالنتاج (خزانة المفتين)