Page 46

جلد دوم ۴۱ کتاب الشهادة باطل شد شاهدی ایشان ولا یجوز الاعتماد علی اخبار المتعاقدین باسمهما و نسبهما لعلهما تسميا و انتسبا باسم غيرهما و بنسبة غيرهما يريدان ان يزورا على الشهود ليخرجا المبيع من يدهما لله فلوا عتمد على قولهما نفذ تزويرهما وبطل املاك الناس وهذا فصل غفل عنه كثير من الناس فانهم يسمعون لفظ الشراء والبيع ولا قرا وانتقابض من رجلين لا يعرفونهما ثم اذا استشهد وا بعد موت صاحب البيع شهد واعلى ذلك الاسم و النسب ولا علما لهم بذلك فيجب ان يحترز عن مثل ذلك وطريق علم الشهود بالنسب ان يشهد عندهم جماعة لا يتصور تواطؤهم على الكذب عند ابى حنيفة رح وعندهما شهادة رجلين كاف كما في سائر الحقوق (جامع الفصولین) و علیه الفتوى (بحر رايق) روا نیست بر شاهد را اعتماد کردن باخبار دو عقد کننده بنام و نسب ایشان زیرا که میشاید نامیده باشند خود را و نسبت کرده باشند خود را بنام غیر خود ما و بنسب غیر خود ما و اراده کرده باشند که فریب کنند بر شاهدان جهت آنکه بر آرند چیز فروخته شده را از دست مالک آن پس اگر اعتماد کنند شاهدان بر قول عقد کنندگان جاری میشود فریب ایشان و باطل میشود ملکهای مردم و این مسئله نیست که غافل اند ازان بسیاری از مردم پس بدرستی که مردم می شنوند لفظ خریدن و فروختن و اقرار و قبض کردن را از دو مردی که نمی شناسند ایشانرا باز وقتی که گواهی خواسته شود از ایشان بعد از مردن صاحب فروختن شاهدی میدهند بران نام و نسب و علم حاصل نیباشد مرایشان را بآن پس واجب است که پرهیز کرده شود از مانند ایشان مدعی طریق علم آوردن شاهدان بنسب نز و امام ابوحنیفه رحمة الله علیه اینست که شاهدی بدهند نزد ایشان سید پادشاه