Page 357

جلد دوم ۳۵۴ کتاب الشهادة در دو ساعت از یک روز تفاوت اندک پس روا می شود گواهی ایشان فایده بیان چیز هائیکه اختلاف دوشاهد با هم در زمانه و جای آن منع روا بودن گواهی را واذاكان المشهود به من جنس الفعل حقيقة وحكماً كالغصب والجناية واختلف الشهود فى المكان او فى الزمان او فى الانشاء والاقرار لا تقبل شهادتهم ولو كان المغصوب هالكاً فشهدا على القيمة شهد احدهما انه قيمته الف وشهد الاخر على اقرار الغاصب ان قيمته الف لا تقبل شهادتهما وقاضیخان و اگر انچیزیکه گواهی داده شده بآن از جنس فعل باشد در حقیقت یا در حکم آن باشد مانند غصب کردن و جنایت کردن و شاهدان با هم اختلاف کنند در جای کردن و جنایت کردن و یا با هم اختلاف کنند در زمانه انها و یا با هم اختلاف در نوپیدا کردن آنها و اقرار کردن مدعی علیه آنها چنانکه یکی از دو شاهد گواهی بغصب کردن و یا جنایت کردن مدعی علیه و دیگر از ایشان گواهی بدهد باقرار کرون مدعی علیه بغصب کردن و یا جنایت کردن او قبول کرده نمیشود گواهی ایشان و اگر غصب کرده شده هلاک شده بود پس شاهدان گواهی دادند بقیمت آن مال یکی گواهی داد آن هزار درم است ودیگر از ایشان گواهی داد با قرار کردن غصب کننده باینکه بدرستی که قیمت درم است قبول کرده نمیشود گواهی ایشان وذكر فى الجامع اذا ادعى ملكا فجاء بشاهدين فشهد احدهما انه ملكه والاخر على اقرار المدعى عليه انه ملك المدعى لا تقبل (قاضیخان) و ذکر کرده است امام محمد رحمة الله در کتاب جامع که اگر مدعی دعوی کرد ملک بودن چیز را پس آورد دو شاهد را پس یکی از ان دو شاهد گواهی داد که بدرستی که این چیز ملک مدعی است و دیگر از ایشان گواهی داد با قرار مدعی علیه باینکه بدرستی این چیز ملک مدعی است کرده نمی شود گواهی ایشان ولوكان المشهود به قولاً لا يتم الا بفعل