Page 272

جلد دوم (۲۶۸) کتاب شهادة داده اند برای مدعی بافزونهای مال مدعا حال آنکه مدعی دعوای افزونیها را نکرده بود پس قبول نمیشود گواهی ایشان وفی التاتارخانية عازيا للبنا بيع والشهادة بالنتاج بان يشهدا ان هذلا كان يتبع هذه الناقة ولا يشترط اداء الشهادة على الولادة كما فى الهنديه (تکمله) و در فتاوای تاتارخانیه آورده است در حالیکه نسبت کننده است بکتاب ینابیع اینکه گواهی بر خانه زادی اینست که گواهان گواهی بدهند که این شتر بچه از پی میرفت این شتر ماده را و شرط نیست گواهی خانه زادی اینکه بگویند گواهان که زاده است این شتر این شتر بچه را چنانکه در فتاوای عالمگیری ذکر شده است ومن الاكثر ما لوادعى الملك بسبب ويكون له اسباب متعددة فشهدوا بالمطلق لا تقبل ( فتح القدير وغيره ) لكونها بالاكثر وهذا في غير دعوی ارث و نتاج و شراء من مجهول (درمختار) وقيده فى الاقضية بما اذا نسبه الى معروف سماه ونسبه (فتح) بان يقول اشتريت هذه الدار من فلان بن فلان الفلا (خزانة المفتين) امالوجعله فقال اشتريته او قال من رجل وزيد وهو غير معروف فشهدوا بالمطلق قبلت (فتح القدير) وبعض از صورتهائیکه گواهی با فزونتر باشد از دعوی این است که اگر مدعی دعوی کرد ملکیت بسببی حال آنکه مر آن ملک را سببهای بسیار بود پس شاهدان گواهی دادند بملک مطلق قبول کرده نمیشود این گواهی زیرا که این گواهی است با فزونتر از دعوی و این حکم در دعوای آن است که غیر از میراث و خانه زادی و خریدن از شخص نامعلوم باشد پس اگر دعوی کرد ملکیتی بیکی ازین سببها پس گواهی دادند بملک مطلق قبول کرده میشود و مقید کرده سبط در کتاب قضیه باینکه مدعی آن سبب را بکند بشخص معلوم که ذکر کند نام و نسب او را چنانکه بگوید که خریده ام این سرای را از فلان حواشی راست: محمد تقی اصل محمد عمر بفتح خا و کسر راد عبد الرشيد حواشی چپ: فایده طریقه ادای گواهی نتا زادی فایده قبول نیست گواهی دادن بملک مطلق که مدعی دعوی آنرا بسبب کرده باشد و مر آن مدعا را سبب های بسیار است