Page 209

( ۲۰۲ ) ( جلد دوم ) ( ذکر وقایع عهد سلطنت اعلیحضرت امیر کبیر ) ( سراج التواریخ ) بر گرفته و هم قرار داده اند که در منزل باریاب شبیخون بر اردوی مغل زنند از شنیدن این سخن امیر کبیر توقف منزل باریکاب را دور از صواب دانسته بدون آنکه فرود شود راه جکدلک بر گرفته اردو را از فرود آمدن در منزل باریکاب باز داشت و در منزل جکدلک نیز فروکش نکرده در منزل سر خیل نزول فرمود و از حمله شبیخون غلجائیان بیکسوی شده از انجا روی بجلال آباد نهاده منزل بمنزل طی مسافت کرده وارد آنجا گشت و سردار غلام حیدر خان که در آنجا بود مراسم پذیره و لوازم دست بوسی بجای آورد و غلجائیان از امیریکہ اندیشیده بودند نا امید گردیده بقلعه بدیع آباد مراجعت کردند و در خلال این احوال والده ماجده سردار محمد یوسف خان عزیز الله خان جبار خیل برادر خویش که از بیم کردارش نسبت بوزیر محمد ا کبر خان مرحوم که اطاعت امراء را نکرده و گریخته در علاقه کاشمون پناه گزیده و با محمد شاه خان همدا ن گردیده بود نامه فرستاد که طریق اطاعت اختیار کرده از محمد شاه خان خویش را کنار کند والا با او گرفتار شکنجه عتاب پادشاهی شده آنوقت شفاعت من نیز در حقت شنیده نخواهد شد و او قبل از رسیدن این مکتوب خواهرش محمد شاه خان را از حصاری شدن و قلعه داری کردن مانع شده دلالت و راه نمونی کرد که دوست محمد خان برادر خود را بقلعه داری کاشته در اطراف لشکر امیر کبیر بتاخت و تاز پردازد تا لشکرش از تنگی علوفه و آذوقه در تنگی نکرده دست از جنگ بازدارد چنانچه محمد شاه خان بتعليم و هدایت او از قلعه بدیع آباد که عقل تمامش نام بود بیرون خرامیده در اطراف و نواحی اردوی امیر کبیر ساز تاختن ساز کرد و ترکتاز آغاز نهاد و امیر کبیر برادر محمد شاه خان را در تنگنای محاصره انداخته کار را بروی دشوار کرد و انیگاه که نامه حرم محترم امیر کبیر ببرادرش عزیز الله خان رسید شیفته خاطر شده نخست عریضه عفو تقصیر نگار داده نزد امیر کبیر فرستاد و در ضمن عرضش ازین نیز آگهی داد که فتح قلعه از غایتیکه دارد دشوار است بنابران میباید که سردار غلام حیدر خان با محاصره قلعه بگشته خود امیر کبیر رایت (۱) تدمیر تدمیر (۱) محمدشاه خان بر افراشته در هر جا که او را بیابد گرفتا رش سازد و امیر کبیر تسلی نامه در جواب هلاك ساختن عریضه او فرستاده طلب حضورش فرمود و او روی اطاعت بسوی بارگاه سلطنت نهاده جبین ضراعت بخاك آستان علیه مالیده مورد الطاف شاهانه گشت و امیر کبیر برطبق عرض او آهنگ تشدید محاصره قلعه و دستگیر کردن محمد شاه خان فرموده او از مطیع و منقاد شدن عزیز الله خان و عزم امیر کبیر آگاه گردیده از راه فرار بکوه کاشمون بر شد و امیر کبیر سردار غلام حیدر خان را بمحاصره قلعه او گذاشته خود با سواره و پیاده از قفای محمد شاه خان راه بر گرفته بدامن کوه مذکور فرود کشت و تمامت سپاه را امر کرد که سه شبه نان پخته با خود برداشته بفراز کوه شوند و تا محمد شاه خان را دستگیر نسازند فرود نشوند و محمد شاه خان خود را گرفتار دست دلیران دیده طالب امان جان شد و امیر کبیر امانش داده مشروط بدان گذاشت که قلعه بدیع آباد را بکار گذاران سلطنت سپارد و او که از کردار خویش سر خجالت در پیش داشت قبول کرده بزبان عجز و نیاز خواستار شد که قلعه سپرده میشود بشر طیکه از خراب کردن مأمون باشد و امیر کبیر خواهش او را پذیرفته بعد محمد شاه خان دوست محمد خان برادرش را که در اندرون قلعه بود بذریعه مکتوب خبر داد که قلعه را بسردار غلام حیدر خان سپرده خود نزد او آید چنانچه دوست محمد خان قلعه را فرو گذاشته نزد برادرش محمد شاه خان رفت و هر دو برادر با عیال و اطفال خویش از کوه کاشمن راه فراجغان پیش گرفته در کوهسیکه مابین کافرستان حال موسوم بنورستان و لغمان و نجراب و تکاب واقع است مسکن گزیدند و از خوف کردار خود مدتی در انجا بسر بردند و امیر کبیر چون امان جان بدیشان داده بود دیگر مقصدی نشده بجلال آباد مراجعت فرموده زمستان را بسر برد ذکر استیلای ( ذکر وقایعیکه بعد از فوت مهاراجه رنجیت سنگه ) دولت انگلیس ( بوقوع پیوسته باعث استیلای دولت انگلیس در مملکت متصرفه او شد ) در مملکت پنجاب و غیره چون مهاراجه رنجیت سنگه در سال ۱۸۳۹ هزار و هشتصد و سی و نه میلادی بمرد از جمله سه تن فرزندانش کرك سنگه وشير سنگه و دلیب سنگه اولین فرزندش بمسند حکومت نشست و اینوقت شیر سنگه پسر دویمش