{"book":"adl0009","page":209,"text":"( ۲۰۲ )\n( جلد دوم ) ( ذکر وقایع عهد سلطنت اعلیحضرت امیر کبیر ) ( سراج التواریخ )\nبر گرفته و هم قرار داده اند که در منزل باریاب شبیخون بر اردوی مغل زنند از شنیدن این سخن امیر کبیر توقف\nمنزل باریکاب را دور از صواب دانسته بدون آنکه فرود شود راه جکدلک بر گرفته اردو را از فرود آمدن\nدر منزل باریکاب باز داشت و در منزل جکدلک نیز فروکش نکرده در منزل سر خیل نزول فرمود و از حمله شبیخون\nغلجائیان بیکسوی شده از انجا روی بجلال آباد نهاده منزل بمنزل طی مسافت کرده وارد آنجا گشت و سردار\nغلام حیدر خان که در آنجا بود مراسم پذیره و لوازم دست بوسی بجای آورد و غلجائیان از امیریکہ اندیشیده بودند\nنا امید گردیده بقلعه بدیع آباد مراجعت کردند و در خلال این احوال والده ماجده سردار محمد یوسف خان\nعزیز الله خان جبار خیل برادر خویش که از بیم کردارش نسبت بوزیر محمد ا کبر خان مرحوم که اطاعت امراء را\nنکرده و گریخته در علاقه کاشمون پناه گزیده و با محمد شاه خان همدا ن گردیده بود نامه فرستاد که طریق اطاعت\nاختیار کرده از محمد شاه خان خویش را کنار کند والا با او گرفتار شکنجه عتاب پادشاهی شده آنوقت شفاعت من\nنیز در حقت شنیده نخواهد شد و او قبل از رسیدن این مکتوب خواهرش محمد شاه خان را از حصاری شدن و قلعه\nداری کردن مانع شده دلالت و راه نمونی کرد که دوست محمد خان برادر خود را بقلعه داری کاشته در اطراف\nلشکر امیر کبیر بتاخت و تاز پردازد تا لشکرش از تنگی علوفه و آذوقه در تنگی نکرده دست از جنگ بازدارد چنانچه\nمحمد شاه خان بتعليم و هدایت او از قلعه بدیع آباد که عقل تمامش نام بود بیرون خرامیده در اطراف و نواحی اردوی\nامیر کبیر ساز تاختن ساز کرد و ترکتاز آغاز نهاد و امیر کبیر برادر محمد شاه خان را در تنگنای محاصره انداخته کار را\nبروی دشوار کرد و انیگاه که نامه حرم محترم امیر کبیر ببرادرش عزیز الله خان رسید شیفته خاطر شده نخست\nعریضه عفو تقصیر نگار داده نزد امیر کبیر فرستاد و در ضمن عرضش ازین نیز آگهی داد که فتح قلعه از غایتیکه\nدارد دشوار است بنابران میباید که سردار غلام حیدر خان با محاصره قلعه بگشته خود امیر کبیر رایت\n(۱) تدمیر تدمیر (۱) محمدشاه خان بر افراشته در هر جا که او را بیابد گرفتا رش سازد و امیر کبیر تسلی نامه در جواب\nهلاك ساختن عریضه او فرستاده طلب حضورش فرمود و او روی اطاعت بسوی بارگاه سلطنت نهاده جبین ضراعت بخاك\nآستان علیه مالیده مورد الطاف شاهانه گشت و امیر کبیر برطبق عرض او آهنگ تشدید محاصره\nقلعه و دستگیر کردن محمد شاه خان فرموده او از مطیع و منقاد شدن عزیز الله خان و عزم امیر کبیر\nآگاه گردیده از راه فرار بکوه کاشمون بر شد و امیر کبیر سردار غلام حیدر خان را بمحاصره قلعه او گذاشته\nخود با سواره و پیاده از قفای محمد شاه خان راه بر گرفته بدامن کوه مذکور فرود کشت و تمامت سپاه را امر\nکرد که سه شبه نان پخته با خود برداشته بفراز کوه شوند و تا محمد شاه خان را دستگیر نسازند فرود نشوند و محمد\nشاه خان خود را گرفتار دست دلیران دیده طالب امان جان شد و امیر کبیر امانش داده مشروط بدان گذاشت\nکه قلعه بدیع آباد را بکار گذاران سلطنت سپارد و او که از کردار خویش سر خجالت در پیش داشت قبول کرده\nبزبان عجز و نیاز خواستار شد که قلعه سپرده میشود بشر طیکه از خراب کردن مأمون باشد و امیر کبیر خواهش\nاو را پذیرفته بعد محمد شاه خان دوست محمد خان برادرش را که در اندرون قلعه بود بذریعه مکتوب خبر داد\nکه قلعه را بسردار غلام حیدر خان سپرده خود نزد او آید چنانچه دوست محمد خان قلعه را فرو گذاشته نزد برادرش\nمحمد شاه خان رفت و هر دو برادر با عیال و اطفال خویش از کوه کاشمن راه فراجغان پیش گرفته در کوهسیکه\nمابین کافرستان حال موسوم بنورستان و لغمان و نجراب و تکاب واقع است مسکن گزیدند و از خوف کردار خود\nمدتی در انجا بسر بردند و امیر کبیر چون امان جان بدیشان داده بود دیگر مقصدی نشده بجلال آباد مراجعت\nفرموده زمستان را بسر برد\nذکر استیلای ( ذکر وقایعیکه بعد از فوت مهاراجه رنجیت سنگه )\nدولت انگلیس ( بوقوع پیوسته باعث استیلای دولت انگلیس در مملکت متصرفه او شد )\nدر مملکت\nپنجاب و غیره چون مهاراجه رنجیت سنگه در سال ۱۸۳۹ هزار و هشتصد و سی و نه میلادی بمرد از جمله سه تن فرزندانش\nکرك سنگه وشير سنگه و دلیب سنگه اولین فرزندش بمسند حکومت نشست و اینوقت شیر سنگه پسر دویمش","chars":3636,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00209.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/209","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/209","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}