Page 1037

(۱۰۰۷) ( جلدسوم ) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواریخ ) شیر علیخان مرحوم را که بخوب وزشت وسید و کربلائی و زوار و بزرگان واشرار هزاره را از راه قومیت نیک میشناخت و هم طریق خدمت دولت بصداقت سپرده بود و می سپرد فرمان کرده امیر نمود که در گرفتار کردن اشخاص مذکوره بآداب پادشاه کلجان یارو مددکار شده کسی را از اشرار در ملک نگذارد که مبادا بازفتنه بآر آرد واو این خدمت را بپای برده بسیاری از اعداد و آحاد و افراد اشرار هزاره را گرفتار ساخته بپرداخت و از بسوی حضرت والا از عریضۀ سردار شیرین‌دل خان بنزاع وماجرای جوی خرخچی آگاه گردیده در روز سیزدهم ماه ذیحجه در پاسخ او رقم فرمود که مجرای باستان (۱) جوی مذکور را داستان نزاع قرار نداده در مقام امتناع بایستد آخرگاه طوری خواهد که بتحریک والقای انگلیسیان در هر سال صدو دویست گام مجرای جوی را فراتر قرار دهند يك وجب درخاك افغانستان راه داده مانع شود و از بند قدیم بگذارد که پای تصرف پیشتر گذارند ومقارن انحال مستر داند که جوی خرخچی از تقلب و بدون استحقاق چنانچه گذشت جاری ساخته بعد با سردار شیرین‌دل خان بکار تعیین حدود فاصله پرداخت و در از نقشه دستخطی و ممضی علیه دیورند عدول کرده خلاف آنوش و طریق انحراف پوئی اختیار کرد و حضرت والا از عریضۀ سردار شیرین‌دل خان بخط خاص رقم کرده اورا امر نمود که برای مستر داند بنویسد که امیر صاحب نقشه غلط و عبارت پارسی بین سپرده گذاران که زیاد نتوانم کرد اگر او در زیادت و نقصان آن شک وشبه داشته باشد نوبسرهای بنگارۀ تا او بحضرت والا نگاشته هر امری که شرف اصدار یابد از راه رفع شبهه او معمول داشته و بمحل اجرا آورده شود و پس از بروز وصول افکندن اینمکتوب و نوشتن سردار شیرین‌دل خان بمستر داند او ترک خلاف جوئی کرده طریق راست پوئی اختیار نمود و چنانچه بیاید بر طبق نقشه امضا یافته در کار تعیین حدود فاصله پرداخت و همچنین در پاسخ عریضۀ سردار گل محمد خان وخليفه نور محمد خان در باب مذاکرات مکمهای که با ایشان بپای رفته بود حضرت والا در روز چهاردهم ذیحجه رقم فرمود که مکمهان غلط گفته بك (۱) ذرع شرعی زمین را از خاك خود بکسی نگذاشته از ان نمیگذریم و بعضی از مواضع که در نقشه ذکری از انها نشده و برخي از مواقع و مزارع و مراتع رعایای ایندولت که بآنسوی خط فاصل مندرج نقشه واقع گردیده اند و از ناحیه مکمهان در باب طرف شمال گومل که محل وقوع اراضی چینی خواوزد ملن وغيره و مجماز رعایای افغانستانست گفته هر وقت که تعیین حدود موطى مردم وزیری شد فیصله آن در میان خواهد آمد و خودرا لادخل قرار داده وتصفیه حدودرا ازحد در بنك ودو بندی رو بسوی موضع کندر تاچی نو برعهده خود نهاده و گفته است که آنراهم بقرار خط فاصلیکه در نقشه در چست فیصله پذیر آمده هردو طرف خط فاصل که در نقشه نام برده شده پادشاه باشد متعلق بملك اصلی آن از رعایای دولتین است حضرت والا نوشت که مکمهان خوب گفته است زیرا که هر موضعیکه از مخارج و مراتع رعایای ایندولت بآنسوی خط فاصل که تعلق بدولت انگلیس است اتفاق افتد و از رعایای آندولت باینسوی خط فاصل واقع گردد بالای رعایای دولت انگلیس فروخته میشود و همچنین اگر چیزی از زمین شخصی باینسوی خط فاصل و چیزی با آنسوی آن واقع آمد و مالك آن خواهش مسکن گزیدن در آنسوی نماید زمین و قلعه واقعه اینسوی خط فاصل اورا دولت افغانستان خریده خودش را ازاه تفتن با نسوی دهد و در خصوص افراختن روج فاصله که مکمهان بایشان گفته واز ساختن ضجر و گچ و آهك سر باز زده اظهار کرده بود که از موضع کندر با انسوی مساحت اراضی وخط فاصل را بدون نصب علایم بنوشته پردازند حضرت والا رقم فرمود که مکمهان خلاف و بیجا گفته است چها؛ اینزمان از سنك و آهك روج ساخته نشده و اگر چنانچه فیصله امر بنمایش مکتوب ونقشه کرده تا کتمان ورزیده شود هم آینه نقشه تمام مملکت افغانستان وغیره ممالک کره ارض در نزد کار گذاران دولت انگلیس حاضر وموجود اند پس همه باید ازان ایشان باشد و حال آنکه هر دولت در خرینه و نقشه مملکت خود اعتراف خواهد نمود که بقرار این نقشه وسعت دارد واز سبب آنکه نقشه در دست ایشانست باید بهمین اعتراف تصاحب کنند چون چنین نیست وهيچيك حقی دارد کسی نمی تواند که با اندازه استحقاق خویش بیرون گذارد باری هر وقت که امر تعیین حدود انجام گردیده اختتام پذیرد دولت افغانستان درکار روج فاصله اقدام کرده از سنگ و کچ و آهك می افرازد و سالا در مواضع معینه سنگ ریخته نشان کنند و در باب منشور مردم جوابیکه حضرت والا بسر دار شیر یندل خان رقم فرمود (۱) باستان بمعنی قدیم شرح خلاف جوئی مستقر داند (۱) ذرع شرعی بیست و چهار انگشت مستوى الخلقه که از عرض با هم ملصق کنند وهی انگشتی هفت جوك از عرض پهلوی هم گذارند و هی جوی هفت مو از مویهای وسط با بوست