Page 1036

( ١٠٠٦) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواریخ ) تعین حدود فاصله سر حد بور ژوباو حاضر آمده پیام آوردند که مکمهان او را با اردویش باز راه مهمانی دعوت کرده است و سردار ستوده اطوار قبول دعوت او را نکرده لیکن روز دیگر نزد مکمهان شده منشور و دستور العمل حضرت والا را که با او داده شده بود و با خود داشت بوی نموده در باب حدود بعضی از مواضع موطن مردم سلیمان خیل و ناصری که بقرار نقشه امضا شده داخل خاك مقبوضه دولت انگلیس شده و برخی از مواقع که در نقشه ذکری ازان نشده بود و نصب علایم فاصله از سنك و گچ و آهك باهم مذاکره کردند و در ختم مذاکره مکمهان در محل بیان آورد که من مامورم که بقرار نقشه خط فاصل را بانها معاینه واجرا نموده در دیگر امری که روی دهد اقدام نکنم وسردار گل محمد خان در پاسخ این کلام او گفت که در نقشه بسیار مواضع غلط سهو و خطا از اراضی و حبال واودیه و قفار افغانستان داخل خاك مقبوضه دولت برطانیه شده اند و بزرگان مردم سلیمانخیل و ناصری نیز از راه تائید این اظهار سردار گل محمد خان بکمهان گفتند که ما مردم سلیمانخیل و ناصری آن مواضع را که برغلط داخل خاك متصرفه دولت انگلیس در نقشه آمده اند بحضرت والا سند مکتوبی داده و بر طبق آن مشایخ عدیده در باب اطاعت خود نسبت بدولت افغانستان حاصل کرده اينك بدست داریم که تمامت مواضعی که ما میگوئیم در انها در جست و مکمهان از این بیان ایشان طالب ابراز فرمان شده سردار گل محمد خان از جمه فرامینی که افغانان در دست داشتند یکطغرا را بکمهان نمود و او از عدم معرفت بعض مواضع اظهار نافهمی کرده بدست حق نواز خان داد و او نیز اظهار نادانی نموده پس بسردار گل محمد خان تفویض کرد واو فرما را در زد حاضرین جانبین بزبان جهرفرائت نمود و مکمهان پس از حصول علم حق را بجانب افغانان دیده زبان بمباحثه كیفیت مواضعی که از خاك افغانستان در نقشه داخل اراضی مقبوضه دولت انگليس واز دولت انگلیس داخل خاك افغانستان شده باشند باین از اعين خط وغلط فاصله واضح وروشن گردیده بصدد رهایی طرفین اراضی خویش را که در هر جای از خط فاصل اتفاق افتد زراعت خواهند کرد و حالا که هنوز خط فاصل معین نشده هر جای از خط فاصل که در نقشه است تعلق دولت همان طرف باشد و از این اظهار مکمهان قیل و قال زیاد در بین جانبین رخ داد و افغانان زبان مجاز و گفتار مکمهان بیان کرده پاسخ دادند که هیچ زمینی از طرف دولت انگلیس در هیچ موضعی از مواضع خط فاصل بجانب خاك افغانستان واقع نیست و مکمهان همان خط فاصل را که در نقشه بود حجت مینمود و در پایان کار سردار گل محمدخان از وی خواهش کرد که جمیع مقاصد خود را که زبان بیان میکند بنویسد تا نزد سردار شیریندل خان فرستاده هر جوابی که او از روی فرمایش و دستور العمل حضرت والا رقم کند جانبین پذیرای آن شده معمول دارند واو وعده نوشتن مطالب خویش را بسردار گل محمد خان داده و چند دقیقه مهر سکوت بر دهن خود نهاده بعد گفت که عرصه انجام واختتام تعیین حدود فاصله در بین دولتین دو ماه قرار داده شده و ایند و ماه در انتظار ورود مامورین دولت افغانستان گذشت تا که حالا حاضر آمدند و اگر دو ماه دیگر نیز بگذرد کار اجرا نخواهد یافت و این اظهار مکمهان جبهه آن بود که همان خط فاصل مندرج نقشه را استادکار و حجت قرار داده اکثر مواضع مالیه ده افغانستان را بخود سنی و مغالطه از خود کند وليکن سردار گل محمد خان و خلیفه نور محمد خان که مکمهان با او نیز مامور شدن بشرح مذکور سخن رانده بود عرض پرداز پایه سریر سلطنت شده از ماجرائیکه در میان رفته بود بحضرت والا امیر محمدخان آگهی دادند و حضرت والا چنانچه باید فرمان کرده شکار داد که مکمهان غلط گفته و حقیقت را از ایشان نهفته بحکومت است و هم در روز هفتم مذکور ماه ذیحجه که حضرت والا تجار قندهار و انفرسان کرده از اعتماد و اعتبار دوست محمد گرزیوان خان تاجر قوم توخی استفسار فرمود امیر محمد خان قوم قلندر زائی از اعمال پیکو خان که چهل و یکهزار و هفتصد و (۱) عباسی هفتاد روپیه مال دولت و رعیت را حیف ومیل کرده و بفرمان طلب در کابل آمده محبوس شده بود بحکومت ثلث روپیه گرزیوان مأمور واز افزون گردیدن پنجصد روپیه بر یکصدو مهرو سه روپیه و یکعباسی (۱) تنخواه سالیانه اش کابل و بیست سرافراز گشت و هم درینروز حضرت والا از عریضه و استدعای نایب پادشاه گل خان سلطان علیجان بن سردار فلوس میباشد