Page 488

سراج الاخبار صفحه ۴ نمره ۱۲ دارای کتاب منزل است در طرف شدن پاپها با ایشان مشترک دویم رعایت دوستی دولت همسایه که این هردو ملاحظه از ایرانیان و شوم اصلامیان در باره رُوسیان باید باشد ورئیس روحانی آن مجلس هم که ذکر شد از راه عقلا و انصاف تصدیق منطق و دلایل مولف فرمود چون آن باز اغلب اهالی مجلس مخالفت راضی ببیان دلایل نبودند در اقوال مدعیان دولت روس نبودند در این نسبت بتحریک نصایح مشفقانه و تخلف از وصایای پطر کبیر در معرفی پطر کبیر) آن سلطان اعظم روس اسمش پطر کبیر سپس میخائیل و نامش پطرس است که در ۱۶۷۲ مسیحی تولد یافت و سال ۱۶۸۲ میلادی باریکه امپراطوری جلوس نمود و در ۱۷۲۵ وفات یافت که ۵۳ مرحله زندگانی را طی کرده بود و با آن عُمر قلیل زحمات فوق العاده در تعمیر مملکت و ترقی حال ملت روس کشید اثر او بسپسی کمال میخائیل رومانوف این مطران روستوفلا یک است که رستورا در روسیه سطوت و نفوذ واقعدار بسیاری بود تا در آن زمان شخصی (بوریس) نام خروج کرده غصب کرسی مملکت و سریر سلطنت را نمود و بر اهالی روسیه حکمرانمرد و دو رستورا مدتی در حبس داشت تا پس از چندی که خود وزوجه بوریس بلباس رهبانی در آمدند و (دمیتریوس) نامی بپادشاهی رسید آنوقت رستور را از حبس برآورد واو را بسفارت مملکت (پلونیا) فرستاد و در آنجا مجدداً او را حبس کردند با نجنت اغتشاش عظیمی در روسیه رخ داد و اهالی برضد پادشاه ایستادند و فتنه و انقلاب بود تا عقلاء اهالی در ۱۶۱۳ مسیحی (میخائیل رومانوف) را بقیصری انتخاب کردند چون میخائیل بسلطنت نشست سعی کاملی مبذول داشت تا والدش را بمنصب (بطریقی) به ممالک روسیا گماشت و آن ایام در حقیقت باطن حکمرانی با رستورا بود و در ظاهر میخائیل قیصر تا در ۱۶۴۰ مسیحی وفات نمود و از او اولادی باقی بود (میخائیلوفتش) بسن شانزده سالگی و این والد پطرز اکبر است که پطر کبیر باشد و سپس میخائیل در اصلاح امور مملکتی وقتی فوق العاده در حالتی که اضطرابات داخلی مملکت و فتنه اهل فتن و مناقشات ملت زاید از حد بود میخائیل اصلاح و تعمیر و دخول صناعت اقمشه را اوجب همة چیز می دانست و همچنین صنایع دیگر تا انکه در سال ۱۶۷۰ مسیحی وفات یافت و میخائیل دو زن گرفته بود از زن اول دو پسر و از زن ثانی شش دختر و یک پسر داشت که پطرس اکبر باشد پطرس که پسر قیصر سپس میخائیل مذکور است در سال ۱۶۷۲ تولد یافت و در وقت وفات پدر پنجساله بود برادر بزرگش بجای پدر بر تخت قیصر نشست که نامش (فیه ور) ولی بسیار ضعیف العزم بود و لیاقت حکمرانی نداشت کذالک برادر دیگر او در ضعف عقل او بود و بغایت مبتلا بمرضی گردید آنوقت مملکت را بپطرس سپرده پطرس در آن حال بستن ده سالگی رسید و با آن صغر سن کمال تسلط واقعۀ او را بهم رسانید و بنظم مملکت پرداخت القصة قوانین دولت و ملت روس اظهر من الشمس ولازم بیان نیست فقط محض اطلاع مطالعه کنندگان نگاشته میشود که ایندولت بواسطه فواید معادن و کرایه راه های آهن و جهازات بحریه و حاصل زراعت پپایان مملکت خود دارای ثروت و مکنت زیاد شده آماده و با استعداد تراز هر یک دول روی زمین بود چون ذخایر بحریه و آذوقه قشونی و قورخانه و اسلحه که فراهم داشت کفایت پنجسال جنگ لاینقطع سپاه او را می نمود اگرچه روزنامه جات تپبانه انگلیس کلیه سپاهان روس را قریب بششصد هزار می نوشتند اما بعد از شکریایی خطائی ایندولت در اواخر ۱۹۰۳ و اوایل ۱۹۰۴ مسیحی که نزدیک بوقوع محاربه شرق اقصی بود تمامت قشون موجوده سیه ممالک داخله و خارجه و سرحدات اروپا و آسیای متصرفی روس با عساکر بحری قریب چهار کرور بشمار می آمد که یک کرور مسلح