Page 137

(۱۲۲) موصوف مامور شدند که بعد از انجام این خدمت بقندهار بروند چنانچه مذکور رفته چند قلعه آن گمراهان را منهدم و وجود اکثر ازان مفسدان را بدارنیستی منعدم ساخته خود از آنجا بطرف شال و کوت مليك بلوچ روانه مقصد گردیدند شاه شجاع هميشه ذکر می نمودند که قریب سی سال است که درخانه دوستان یعنی صاحبان بلندشان سکونت میداریم جز قدردانی و اهتمام عالیجانی هیچ مشاهده نکرده ایم که تا انقراض رشته لیل و نهار نسلاً بعد نسل ادای جزای این احسان نخواهد شد بل قصه همایون پادشاه هند و رفتن او بایران و مددگاری و مهمانداری نمودن شاه عباس صفوی شاه ایران و دوباره تسلط یافتن همایون شاه در هندوستان نمونه ایست ازین کارنامه که سرکار فیضمدار بهیه انگلیشیه به بنموده اند چنانچه در قندهار بعد از تخت نشینی و در ابتدای ورود کابل بدفعات به آواز بلند بر سر دربار عام میفرمودند تمامی حاضران چه درانی و چه غیر آن تصدیق و تحسین مینمودند هرگاه بقیام کابل املاک طائفه بارکزائی از ضبطی سرکار بتوجهات صاحبان بلندشان خلاص و با مان ماند و بارکزائی که فرار شده بودند هر يك چون محمد زمانخان با پسران و برادران و محمد عثمان خان ولد نواب عبدالصمد خان وولدان امیر محمد خان با جمیع لواحق وعشائر باز آمده بعزت و اعتبار خود برقرار مانده امورات و مطالبات خود را حسب المرام بنا طقات صاحبان بلندشان سرانجام مینمودند اگرچه در آن زمان حضرت ظل الهی بنابر استرضای صاحبان از بدمنشی هیچ بخاطر عاطر نیاوردند لیکن اراکین دولت چه از درانی و چه غیر آنها را نهایت این روش شاق و ناگوار مینمود بلکه پیوسته بهمدیگر در سفر و حضر میگفتند که اکنون که طایفه بارکزائی درین ملک با متیار و احترام خود باقی و برحال ماندند در اندک فرصت نائره شرارت باوا بلند خواهد شد صاحبان انگلیس با وجود رسائی عقل نفیس و آزمودکاری و جهانداری چگونه دشمنان دوست خود را پرورش میدهند درین معنی آخر ندامت و غرامت دست خواهد داد چنانچه شخصی از واردین پشاور بیان نمود که او يطابيله صاحب ناظم پشاور روزی استفسار احوال کابل نموده پرسید که در دربار شاهی کدام کدام طایفه از خوانین با تمکین میباشند بیان کردند که از هر طایفه یعنی بارکزائی و غیره همه جنس میباشند صاحب مذکور بحاضران دربار خود مخاطب گردیده گفت خدا شاه شجاع الملك را بیامرزد حاضران مجلس تعجب نمودند شاه شجاع الملك زنده و قائم است صاحب چه میفرمایند او یطا بیله صاحب گفت که شخص نامداری را که دشمن خونخوار بهاونشین و بعزت و اعتبار خود بحال و سرفراز باشد زنده بودن او را عقل سلیم تجویز نمیکند عنقریب خواهید شنید که شاه شجاع الملك از دست همین بارکزائیان کشته شد عرض اعلیحضرت خاقانی و صاحبان عالیشان الی چهار ماه بکابل رونق بخش بوده در آغاز موسم سرما در تاریخ بیست و چهارم شعبان ۱۲۰۰ هجری بسمت جلال آباد نهضت فرمودند و بندگان شهزاده محمد تیمور را نائب السلطنه کابل فرموده ملا عبدالشکورخان را بدستور نائب الحكومة ماندند بعضی صاحبان چون سکندر برنس صاحب بهادر و مانند اونیز در کابل مانده بندگان اعلیحضرت خاقانی که زیب آرای باغ شاه شدند شهزاده محمد اکبر که در صدف خواهر دوست محمد خان و ولد ارشد شاه سکندر شان بود و بریعان شباب رسیده و از حاصل جوانی هنوز کامیاب نگردیده