Page 59

( ٤٢ ) آثار عتیقۀ کوتل خیر خانه و آثاریکه مطابق افسانه های مذکور، ساخته شده و بنای سنگی کوتل خیرخانه شباهت و نزدیکی موجود میباشد مثلاً منشی ریش داریکه بیک طرف برالنوع آفتاب قرار گرفته با پوست تیره رنگ خود، ممکن است پری شوم را نشان بدهد که این پری تاريك در وقتیکه شخص نورانی یعنی مرد جنگی یا پری روز، آمدن صبح را اعلام میکند، در حال خاموش شدن میباشد. آیا «اسپہائی که گاهی سیاه و گاهی سفید جلوه کرده دیوسکورها ( هیاکل رهبانان ) را زینت بخشیده » (۱) همین وضعیت آنها به حالت منشی ریش دار تیره رنگ و مرد جنگی نورانی بنای کوتل خیرخانه، شباهتی ندارد ؟ این ملاحظات و تفصیلاتی که داده شد، در نظر ما نزدیکی ذیل را مجسم میسازد : الف : اری روس ـ فوسفوروس ـ كاستور ـ دندا. ب : ـــ موندوس ـ هسپروس ـ پولوکس ـ پنگالا که اینها باهم نزديك میباشند. ولی بران که یکی ستارۀ صبح (فوسفوروس) و دیگر ستارۀ شام (هسپروس) دانسته شده، خصوصیات انفرادی آنها باندازۀ خصوصیاتی که کاستور و پولوکس را از هم امتیاز میدهد، نميباشد. فوسفوروس ـ هسپروس ـ كاستور ـ پولوکس در بسیاری از تصاویر وهیاکل، بشکل اشخاص جوانیکه ریش ندارند نشان داده شده وتنها در حال نمایش دادن دندا و پنگالا امتیاز ریش دار بودن دندا مراعات گردیده است. علاوه برین، باید تذکار نمود که اشیائی که در دست فوسفوروس وهسپروس ( چراغ سربالا و چراغ سر پائین ) وكاستور و پولوکس ( نیزۀ ایستاده و بعض اوقات نیزۀ روبه آسمان و نیزۀ رو به زمین ) وجود دارد از اشیائی که در دست پنگالا میباشد ( قلم نی وکتاب ) فرق دارد : زیرا بخاطر داریم که دندايک نيزۀ شکاری را بکف خود گرفته است که هیچ نسبتی به قلم نی وکتاب رفیقش پنگالا بهم نمیرساند. اگر چه تصاویر وهیاکل قدیمی هیچگاهی هسپروس را ریش دار نشان نداده، باز هم بقرار گفتۀ شاپوتیه باید تذکار نمود که «از همان اعصار اول تصویر کشی، بعضی مصوران دو ( ديوسكور ) را یکی ریش دار و دیگر رابی ریش نمایش داده اند؛ مثل تصاویر روی (۱) ملاحظه شود حاشیه نمره ۲ صفحه ٥٢ همین کتاب.