Page 968

شماره ( اول ) سال دوم مجله کابل ( ٤ ) بتوانیم . چون فلسفه انسانرا به تفکرات خیلی معنوی واصولی سوق میدهد که در عین زمان خیلی عمیق وتاریك است ( در اساس نظریه مذکور است که محیط فلسفه مخصوص متخصصین آن گردیده در مطالعات مخصوصه خود نسبت بدیگرها خیلی جلب توجه کرده میتوانند ) ولی اینهم از استفاده بعید نخواهد بود که بطور عمومی نظریات بزرگ علمای عصری را به مجله شریفه کابل تقدیم نمائیم : ــ از مطالعات فلسفه جدید چنین ظاهر میشود که عالم بشر دو سمت مختلف ومعکوس را اتخاذ کرده اند که قسمتی از ان زیادہ بزیادہ طرف ترقیات فوق العاده علوم مثبته رجوع کرده اند و این جماعه را این اصول ماخوذه شان خیلی تسکین و اقناع مینماید ـ اگر چه اینها بان فکر نیستند که تمام حقیقت را زیر تصرف خود آورده باشند . بلکه به دارا ئی یك کوچکترین حصه حقیقت هم دعوا ندارند . اما افکار شان تا بع این نظریه گردیده است که تمام اشیا ئیکه حقیقت تصور میشود و باعث تسکین روح بشر شده میتواند تنها به اصول سائنس میتوان کشف و معرفت بدان حاصل نمود . پارتی ثانوی آن برای تسکین خاطر خود سائینس را یگانه وسیله موافقت باین مقصد قبول نکرده ، روح شان وخصوصاً قلب آنها احتیاج به ادراک اشیائی دارد که سائینس نمیتواند آنرا تحلیل نماید . این پارتی نیز بدو گروپ تقسیم میشود : گروپ اول روز بروز اهمیت ومفاد خود را باخته فقط يك صورتی است که از گذشته باقی مانده است . این گروپ از اشخاصی مرکب است که روح شان مطلق ( غیر مقید ) وخیلی ساده بوده وبعضاً خیلی متکبر واکثراً به اندازه نادان اند که تنها از ظواهر مثبته استفاده کرده میتوانند وبس . ومیخواهند که از عالم محسوس ، مقصد غیر محسوس وغامض الفهم خود را حاصل کنند . وبنابر همین لحاظ سائینس را که بازحمت زیاد وخیلی آهسته باچندین Avatar وتغییر سمت برای کشف حقیقت پیشرفت کرده میرود ، اندکی تخفیف نموده می خواهند حقیقت را بصورت فوری کشف کنند . و این جماعه نیز اساس اخلاق وحقیقت بايك سیستم حقیقی و کائنات را جستجو کرده از دنیای جدید چیزی نفهمیده اند ، وآثار کمی که از اینها باقی مانده است تنها در فلسفه مکاتب تشریحات داده میشود .