Page 567

(٢٤) نقش است و در چپه آن «هرکول» رخ بطرف چپ روی صخره سنگی نشسته دست چپ خود را روی خشگ تکیه داده و بدست راست تپاقی گرفته است پشت سر هرکول کلمه «بازیله س» یعنی (شاه) و پیش روی او اسم شاه «ایوتیدموس» ثبت است دوم سکه مدور طلا در روی سکه کله هرکول به نیم رخ راست بدون کدام نوشته نقش است. در چپه سکه اسپی بطرف راست به دوش است بالای سکه کلمه «بازیلیوس» یعنی (شاه) و زیر پای اسپ نام شاه ایوتیدم نوشته شده . سلطنت یونان و باختری در پایان عصر ایوتیدم : قرار تخمینی که زده میشود ایوتیدم از حوالی ۲۳۰ ق م تا ۲۹۰ ق م مدت تقریباً ٤٠ سال سلطنت نمود . مشار الیه عزم و اراده و سیاست و قوه اداره همه را بکار انداخته و دولت مستقل یونان و باختری را که «دیودوت» اساس گذاشته بود محکم تر متین تر استوار تر ساخت . زمانیکه ایوتیدم بر تخت باختر جلوس کرد یکعده مسایل زیادی در پیش بود که باید به نفع دولت باختر حل شود. در جنوب هندوکش هنوز نفوذ موریاها حاکمیت داشت و دولت سلوسی شامی اعلان استقلال باختر را شنیده و چاره میسنجید که چطور و بچه حیله احساسات آزادی و استقلال خواهی باشندگان آریانا را ناپدید کند. ایوتیدم با سلاح و سخن به اقدامات استعماری دولت سلوسی شامی مقابله نموده و موفق شد که استقلال دولت باختری و سلطنت خود را به رسمیت بر آنها به قبولاند موریاها نه تنها بدون جنگ و با پرداخت غرامات و دادن فیلها علاقه کابل و اراضی بین کابل تا اندوس را خالی کردند بلکه در اثر اقدامات ایوتیدم اراضی شرق اندوس هم جزء متصرفات دولت باختر شد و دایره آن در خاک هند در عصر پسر او دمتریوس که پسانتر به ذکرش میپردازیم خیلی ها وسیع تر شد و موجودیت دولت موریا حتی در خاك هند هم از بین رفته و عوض آن حکومت كوچك «سونگ » بمیان آمد. استرابو وقتیکه میگوید: «آن یونانی هائیکه علم مخالفت بلند کردند